Kỷ niệm Ngày Doanh nhân Việt Nam 13/10 năm nay, tôi có rất nhiều điều suy ngẫm và muốn viết. Trong số rất nhiều đề tài, tôi hướng suy nghĩ về vị thế của doanh nghiệp Việt, làm thế nào để Việt Nam ngày càng có nhiều doanh nghiệp đại bàng?
Doanh nghiệp đại bàng là những doanh nghiệp có sự sáng tạo đột phá, kinh doanh mạnh mẽ, bền vững và có tầm nhìn chiến lược trong thế giới kinh doanh. Điều quan trọng là làm thế nào để các doanh nghiệp tại Việt Nam có thể trở thành những doanh nghiệp này.
Một doanh nghiệp đại bàng không chỉ đơn thuần là một tổ chức có doanh số bán hàng lớn. Điều quan trọng hơn là tầm nhìn chiến lược. Các doanh nghiệp đại bàng có khả năng nhìn xa, không chỉ tập trung vào việc tạo ra lợi nhuận ngay lập tức, mà còn định hình một tương lai cho mình và ngành công nghiệp.
Sự dẫn đầu và đổi mới liên tục là một đặc điểm quan trọng của các doanh nghiệp đại bàng. Họ không ngừng tạo ra những sản phẩm và dịch vụ dẫn đầu, luôn đặt lợi ích của khách hàng là tiên phong để hành động. Không chỉ tạo ra lợi nhuận, các doanh nghiệp này còn tạo ra giá trị thực sự cho khách hàng và xã hội.
Doanh nghiệp đại bàng xem việc tạo ra lợi nhuận chính là mang đến giá trị cho người dùng. Nghĩa là chính việc kinh doanh đóng góp vào sự phát triển của xã hội và bảo vệ môi trường. Họ có chiến lược kinh doanh bền vững để đảm bảo rằng họ không chỉ tồn tại ngày hôm nay mà còn trong tương lai.
Tại một diễn đàn với chủ đề “ASEAN 4.0 cho tất cả”, ông Lê Hồng Minh - Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Công ty CP VNG, một doanh nghiệp được ví là doanh nghiệp “kỳ lân” từng chia sẻ, công ty của ông bắt đầu hình thành ý tưởng xây dựng một công ty, một sự nghiệp của mình bắt nguồn từ những thứ kỳ diệu. Ông Minh chia sẻ rằng: “Tôi muốn nói với các bạn trẻ rằng, hãy tưởng tượng vào 20 năm sắp tới từ thời điểm hiện nay, cũng giống như khi chúng ta nhìn lại 20 năm về trước. Các bạn đừng làm những điều bình thường, mà hãy làm những điều khác biệt. Bởi vì tương lai của nhân loại sẽ phụ thuộc vào những điều mà hiện nay các bạn cho rằng không thể tưởng tượng nổi, những điều kỳ diệu, khác biệt”.
Nếu muốn xây dựng những doanh nghiệp tỷ USD tiếp theo của Việt Nam, thì đừng xuất phát từ những ý tưởng thông thường. Phải lựa chọn những ý tưởng “không thể tưởng tượng nổi” trong bối cảnh hiện tại, ông Minh nhấn mạnh. Câu khẳng định của ông Minh cũng chính là nguồn động viên và mở rộng suy nghĩ cho nhiều doanh nhân trẻ.
Tuy nhiên, để có nhiều doanh nghiệp Việt lớn mạnh thành đại bàng thì thể chế chính trị đóng một vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ sự phát triển của doanh nghiệp đại bàng tại một quốc gia. Một hệ thống chính trị ổn định và đáng tin cậy có thể cung cấp môi trường thuận lợi để các doanh nghiệp hoạt động, đầu tư và phát triển. Điều này bao gồm việc đảm bảo sự ổn định trong quy định và luật pháp, một chính trị thuế hợp lý và sự hỗ trợ tài chính, đầu tư công từ Chính phủ.
Quan trọng nhất là sự hỗ trợ và đồng hành giữa Chính phủ và các doanh nghiệp Việt Nam. Chính phủ có thể làm đối tác với doanh nghiệp để xây dựng các dự án quan trọng cho đất nước, đặc biệt là trong lĩnh vực hạ tầng và phát triển công nghiệp. Các sản phẩm của Việt Nam được hỗ trợ xây dựng tiêu chuẩn cao, nâng cao chất lượng và được ủng hộ trong toàn bộ hệ thống Nhà nước.
Bên cạnh đó, người lãnh đạo của doanh nghiệp chính là những người dẫn dắt tập thể đến thành công. Họ phải có tầm nhìn rộng lớn, sự quyết đoán và khả năng tạo ra sự đổi mới để thúc đẩy sự phát triển.
Chẳng hạn, Elon Musk - một trong những doanh nhân nổi tiếng và tài năng trong thế giới công nghệ và ô tô, ông đã không ngừng tạo ra những công ty và sản phẩm đột phá. Từ việc sáng tạo ra PayPal - một hệ thống thanh toán trực tuyến tiện lợi, đến việc thành lập Tesla Motors - một trong những hãng sản xuất ô tô điện hàng đầu thế giới. Ông còn đứng sau các dự án đầy tham vọng như SpaceX - một công ty vận tải không gian tư nhân và SolarCity - một công ty năng lượng mặt trời. Elon Musk luôn thách thức các ngành công nghiệp truyền thống và thay đổi cách mọi người đang sống.
Tương tự như đại bàng, người lãnh đạo đại bàng nhìn xa trước, tận dụng mọi cơ hội và luôn hướng đến mục tiêu lớn. Sự quyết đoán và tinh thần không ngừng cải tiến của họ giúp họ vượt qua khó khăn và tạo ra những sự đổi mới quan trọng cho xã hội và thế giới kinh doanh. Những người lãnh đạo đại bàng này không chỉ dẫn đầu trong ngành mình mà còn góp phần thay đổi cách chúng ta sống và làm việc.
Ngoài ra, điều quan trọng hơn cả là tinh thần học trò. Nếu một cá nhân hoặc doanh nghiệp ngừng học hỏi và ngừng tìm kiếm cách cải thiện, họ sẽ dừng lại và bị vượt qua bởi đối thủ. Để duy trì và phát triển một cách bền vững thì dù ở vị trí đại bàng hoặc đang trên hành trình vươn lên trở thành đại bàng thì người doanh nhân vẫn chỉ là một người học trò.
Câu chuyện của Vingroup và VNG lên sàn Nasdaq là sự kiện đáng chú ý trong năm 2023. Đây thực sự là một bước đi đầu tiên quan trọng trong hành trình của các doanh nghiệp Việt Nam tiến vào bản đồ kinh doanh thế giới. Vingroup đã thể hiện tầm nhìn và đa dạng hóa hoạt động kinh doanh từ bất động sản đến công nghệ và ô tô, trong khi VNG là một trong những cái tên nổi bật trong ngành công nghệ và trò chơi trực tuyến. Việc niêm yết trên Nasdaq không chỉ giúp họ mở rộng quy mô kinh doanh mà còn thể hiện sự sẵn sàng của Việt Nam trong việc tham gia vào thị trường quốc tế và thu hút đầu tư từ khắp nơi trên thế giới.
Nếu được nuôi dưỡng trong môi trường kinh doanh tốt, chim sẻ sẽ hóa thành đại bàng.
Trên bản đồ kinh doanh thế giới ngày nay, đặc biệt là trong làn sóng công nghệ đã làm cho khoảng cách trở thành đại bàng của các công ty nhỏ trở nên gần hơn bao giờ hết. Khi Steve Jobs và Steve Wozniak lập ra Apple, chẳng ai có thể tưởng tượng rằng từ một doanh nghiệp nhỏ bé, giờ đây đã tạo ra một siêu đế chế công nghệ với hệ sinh thái sản phẩm từ iPhone, iPad, đến Mac và Apple Watch. Nhờ sự sáng tạo không ngừng và tập trung vào trải nghiệm người dùng, Apple đã vươn lên trở thành một trong những doanh nghiệp đại bàng của thế giới. Điều này cho thấy, trên con đường tới đỉnh cao, không có gì là không thể với các doanh nghiệp Việt Nam.
Tuy nhiên, để trở thành một doanh nghiệp đại bàng, không đơn giản là sao chép mô hình của bất kỳ quốc gia hoặc doanh nghiệp, cá nhân nào. Điều quan trọng hơn cả, người lãnh đạo của doanh nghiệp cần phải có tầm nhìn sâu rộng, hiểu biết về kinh doanh, năng lực làm chủ bản thân, khả năng sáng tạo sản phẩm và dịch vụ đột phá, tập trung vào việc phát triển bền vững.
Hành trình này đầy thách thức, nhưng đối với những doanh nghiệp thực sự muốn trở thành đại bàng, nó là một bước không thể tránh khỏi.
(*) Chủ tịch HĐQT và CEO Nước từ trường Koro