Liên kết hệ sinh thái để ngành xây dựng phát triển bền vững

Tại phiên thảo luận “Kết nối hệ sinh thái ngành xây dựng - Giải pháp phát triển thương hiệu, kinh doanh” được Hiệp hội Xây dựng và Vật liệu Xây dựng TP.HCM (SACA) tổ chức sáng ngày 14/5 nhân kỷ niệm 35 thành lập, ông Ngô Hoài Đức - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký SACA cho rằng ngành xây dựng đang bước vào giai đoạn cạnh tranh mới, nơi doanh nghiệp không thể phát triển đơn lẻ mà buộc phải liên kết sâu hơn trong chuỗi giá trị nếu muốn tăng sức cạnh tranh quốc tế.

ESG và chuyển đổi xanh: Cơ hội bứt phá cho doanh nghiệp

Theo bà Võ Thị Liên Hương - Tổng Giám đốc Công ty CP Secoin, ngành vật liệu xây dựng Việt Nam đang đối mặt một nghịch lý lớn: Xuất khẩu tăng nhưng giá trị gia tăng còn thấp; nhiều doanh nghiệp vẫn chủ yếu gia công, OEM và thiếu năng lực xây dựng thương hiệu quốc tế. Ngoài ra, doanh nghiệp còn gặp hàng loạt rào cản mới liên quan đến ESG, truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn carbon, minh bạch chuỗi cung ứng và chi phí tuân thủ.

Theo đại diện Secoin, trong bối cảnh tiêu dùng có trách nhiệm và chuyển đổi xanh trở thành xu hướng toàn cầu, phát triển bền vững không còn là yêu cầu mang tính tuân thủ mà đã trở thành lợi thế cạnh tranh mới của doanh nghiệp. “Hiện nay, chúng tôi không cạnh tranh bằng giá mà bằng bản sắc sản phẩm và giá trị văn hóa tích hợp trong vật liệu xây dựng”, bà Hương chia sẻ.

Ông Mã Thanh Danh - Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn KIDO, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Tư vấn quốc tế IIC đồng quan điểm khi cho rằng, ESG đang dần trở thành “hệ miễn dịch” bắt buộc để doanh nghiệp ngành xây dựng tồn tại trong 50 - 100 năm tới.

Ông Danh nhấn mạnh có năm áp lực lớn buộc toàn bộ chuỗi giá trị ngành xây dựng phải tích hợp ESG, gồm: Áp lực phát thải và tiêu thụ tài nguyên; rào cản thương mại quốc tế; yêu cầu tiếp cận vốn xanh; gia tăng giá trị tài sản thông qua công trình xanh; và quản trị rủi ro lao động, nhân sự. Ông cũng cho biết thị trường công trình xanh tại Việt Nam đang tăng trưởng nhanh, với khoảng 780 công trình xanh được chứng nhận tính đến năm 2025, tương đương hơn 18,6 triệu m² sàn xây dựng.

“

Chuỗi giá trị xây dựng hiện tiêu thụ khoảng 40% năng lượng toàn cầu và chiếm gần 40% lượng phát thải CO2. Trong khi đó, Việt Nam đã cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, kéo theo hàng loạt yêu cầu mới về vật liệu xanh, tín dụng xanh và tiêu chuẩn phát triển bền vững.

“Đừng coi ESG là rào cản chi phí. ESG là khung tiêu chuẩn duy nhất hiện nay có khả năng đồng bộ hóa tư duy con người, quy trình vận hành và lợi thế tài chính thành một khối chống chịu được các cú sốc thị trường”, ông Danh khẳng định vì cho rằng doanh nghiệp không thể chỉ tự công bố mình “xanh” mà cần có chứng nhận từ bên thứ ba như LEED, EDGE hay LOTUS nếu muốn bước vào sân chơi toàn cầu.

Ông Danh cũng đề xuất mô hình ba trụ cột gồm: Green People, Green Policy và Green Value Chain nhằm xanh hóa toàn bộ chuỗi giá trị từ thiết kế, vật liệu đến thi công và vận hành công trình.

Chuyển từ “bán sản phẩm” sang xây dựng hệ sinh thái

Theo bà Mã Thanh Loan - Phó Chủ tịch Thường trực Câu lạc bộ Doanh nhân Tư vấn (HOCA), CEO Auxesia Holdings trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng cao, doanh nghiệp xây dựng không thể phát triển đơn lẻ mà buộc phải tham gia vào hệ sinh thái kết nối đa ngành, từ vật liệu, thiết kế, thi công đến tài chính, công nghệ và truyền thông thương hiệu.

Ở góc độ phát triển thị trường, bà Văn Thị Anh Thư - Phó Tổng Thư ký SACA, Giám đốc Marketing và Phát triển kinh doanh Hunter Douglas Indochina nhận định ngành xây dựng đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh từ tư duy bán sản phẩm sang xây dựng trải nghiệm và giải pháp tổng thể cho khách hàng. Theo bà, doanh nghiệp cần tăng cường kết nối dữ liệu, chia sẻ nguồn lực và hợp tác truyền thông nếu muốn tạo ra giá trị cộng hưởng trong hệ sinh thái ngành.

Còn bà Đinh Ngọc Anh - Phó Tổng Giám đốc Nhựa Minh Hùng cho rằng áp lực cạnh tranh hiện nay không chỉ đến từ giá thành hay công nghệ sản xuất mà còn nằm ở khả năng doanh nghiệp tham gia sâu vào chuỗi cung ứng bền vững. Theo bà, doanh nghiệp vật liệu xây dựng và công nghiệp phụ trợ đang buộc phải thay đổi tư duy từ sản xuất đơn lẻ sang hợp tác hệ sinh thái, nơi mỗi mắt xích đều phải đáp ứng yêu cầu về chất lượng, minh bạch và phát triển xanh. “Với các doanh nghiệp vừa và nhỏ, thách thức lớn nhất không phải là thiếu thị trường mà là thiếu năng lực kết nối và xây dựng niềm tin thương hiệu dài hạn”, bà Ngọc Anh nhận định.

Các diễn giả thống nhất rằng ngành xây dựng Việt Nam đang bước vào giai đoạn cạnh tranh mới, nơi công nghệ, ESG và khả năng kết nối hệ sinh thái sẽ quyết định sức bật thương hiệu cũng như năng lực tồn tại của doanh nghiệp trong thập kỷ tới. Trong bối cảnh đó, vai trò kết nối của các tổ chức ngành nghề như SACA được kỳ vọng sẽ trở thành “bệ đỡ” giúp doanh nghiệp thích ứng nhanh hơn với các chuẩn mực phát triển mới của thị trường toàn cầu.

Với chủ đề “Kết nối bền chặt - Kiến tạo tương lai”, Lễ kỷ niệm 35 thành lập SACA quy tụ lãnh đạo cơ quan quản lý nhà nước, hiệp hội ngành nghề, chuyên gia cùng cộng đồng doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực xây dựng, vật liệu xây dựng, bất động sản, kiến trúc, thiết kế, nội ngoại thất và công nghệ xây dựng.

Được thành lập từ năm 1991, Hiệp hội Xây dựng và Vật liệu xây dựng TP.HCM (SACA) là một trong những tổ chức xã hội - nghề nghiệp lâu đời và có ảnh hưởng trong ngành xây dựng Việt Nam. Sau 35 năm phát triển, hiệp hội hiện quy tụ hơn 500 hội viên là các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng, vật liệu xây dựng, bất động sản, tư vấn thiết kế và nội ngoại thất. Những năm gần đây, SACA đẩy mạnh vai trò kết nối thương mại, xúc tiến đầu tư, chuyển đổi số, phát triển công trình xanh và mở rộng liên kết quốc tế nhằm hỗ trợ doanh nghiệp ngành xây dựng thích ứng với các xu hướng phát triển bền vững và yêu cầu mới của thị trường toàn cầu.

Ông Phan Hữu Duy Quốc - Phó Chủ tịch SACA cho rằng dấu mốc 35 năm không chỉ khẳng định tinh thần đoàn kết của cộng đồng doanh nghiệp ngành xây dựng mà còn mở ra giai đoạn phát triển mới, nơi chuyển đổi số, công nghệ xanh và hội nhập quốc tế trở thành động lực trọng tâm của ngành.