Bộ trưởng Bộ Xây dựng yêu cầu thông toàn tuyến cao tốc Bắc - Nam trước ngày 19/5

Yêu cầu này được đưa ra tại Hội nghị giao ban công tác tháng 4 và triển khai nhiệm vụ trọng tâm tháng 5 của Bộ Xây dựng diễn ra ngày 8/5.

Theo Chánh Văn phòng Bộ Xây dựng Lâm Văn Hoàng, trong 4 tháng đầu năm 2026, cả nước đã đưa vào khai thác thêm 254km đường bộ cao tốc. Trong đó gồm toàn tuyến Quảng Ngãi - Hoài Nhơn dài 88km, Hoài Nhơn - Quy Nhơn dài 70km, 54km thuộc đoạn Quy Nhơn - Chí Thạnh, 24km đoạn Chí Thạnh - Vân Phong và 18km của dự án thành phần 2 cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu.

Ngoài ra, ngành giao thông cũng đã hoàn thiện thêm 73km tuyến Hậu Giang - Cà Mau và khởi công xây dựng cầu Ninh Cường.

Tuy nhiên, Bộ Xây dựng cho biết hiện vẫn còn 11 dự án đường bộ cùng các hạng mục hệ thống giao thông thông minh (ITS), trạm thu phí và kiểm tra tải trọng xe chưa đáp ứng yêu cầu tiến độ. Nguyên nhân chủ yếu đến từ vướng mắc giải phóng mặt bằng, giá nhiên liệu tăng cao và tình trạng thiếu vật liệu xây dựng khiến nhiều nhà thầu thi công cầm chừng.

Đối với công tác vận hành thu phí, từ ngày 2/3 đến hết tháng 4/2026, hệ thống thu phí tại 5 dự án thành phần cao tốc Bắc - Nam đầu tư công đã ghi nhận hơn 6 triệu lượt phương tiện lưu thông, với tổng doanh thu hơn 590 tỷ đồng nộp ngân sách Nhà nước.

Trong lĩnh vực đường sắt, các dự án trọng điểm tiếp tục được thúc đẩy. Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng đã hoàn tất thẩm định chung báo cáo nghiên cứu khả thi từ ngày 10/4/2026. Đối với dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, đơn vị tư vấn đang hoàn thiện nhiệm vụ và dự toán chi phí cho gói thầu lập báo cáo nghiên cứu khả thi.

Bộ Xây dựng cũng cho biết đã hoàn thành báo cáo đầu kỳ quy hoạch đối với hai tuyến đường sắt Hà Nội - Đồng Đăng và Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái.

Về đầu tư công, năm 2026 Bộ Xây dựng được giao kế hoạch vốn hơn 133.843 tỷ đồng. Tuy nhiên, Bộ đã đề xuất điều chuyển hơn 55.000 tỷ đồng cho các địa phương phục vụ công tác giải phóng mặt bằng dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, qua đó kế hoạch vốn sau điều chỉnh còn khoảng 54.075 tỷ đồng.

Tính đến hết tháng 4/2026, Bộ đã giải ngân khoảng 6.076 tỷ đồng, tương đương 11,23% kế hoạch vốn sau điều chỉnh. Theo lãnh đạo Bộ Xây dựng, tiến độ giải ngân còn thấp do phần lớn nguồn vốn tập trung cho các dự án đường sắt lớn và chủ yếu phục vụ giải phóng mặt bằng nên chưa thể giải ngân ngay. Ngoài ra, biến động giá nhiên liệu, thiếu vật liệu xây dựng và thủ tục ODA kéo dài cũng ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện.

Kết luận hội nghị, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu các chủ đầu tư tăng cường điều hành tại công trường, đẩy nhanh thi công, thực hiện thanh quyết toán kịp thời và không để chậm tiến độ giải ngân vốn đầu tư công. Đồng thời, các tuyến cao tốc sau khi đưa vào khai thác phải bảo đảm kết nối đồng bộ với hệ thống thu phí theo đúng yêu cầu của Quốc hội.

Trong tháng 5, Bộ Xây dựng sẽ tiếp tục rà soát, cắt giảm thủ tục hành chính, hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn và quy chuẩn ngành xây dựng, đặc biệt đối với các lĩnh vực mới như đường sắt đô thị và đường sắt tốc độ cao, đồng thời đẩy nhanh công tác chuẩn bị đầu tư các dự án hạ tầng trọng điểm trên cả nước.