Viên chức được quản lý theo ba nhóm vị trí việc làm

Một trong những điểm nổi bật của luật là việc quản lý viên chức theo vị trí việc làm, qua đó tạo cơ sở pháp lý thống nhất, minh bạch và hiệu quả hơn cho hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập.

Theo Luật Viên chức 2025, vị trí việc làm trở thành căn cứ trung tâm trong toàn bộ quy trình quản lý viên chức, từ tuyển dụng, bố trí, sử dụng, đánh giá, quy hoạch, bổ nhiệm đến đào tạo, bồi dưỡng và thực hiện các chế độ, chính sách. Cách tiếp cận này được kỳ vọng sẽ khắc phục tình trạng quản lý theo ngạch, bậc thuần túy, đồng thời gắn trách nhiệm, năng lực của viên chức với yêu cầu thực tiễn của từng vị trí công việc.

Thứ trưởng Bộ Nội vụ Trương Hải Long cho biết, Luật Viên chức 2025 tiếp tục đổi mới phương thức tuyển dụng viên chức theo hướng linh hoạt và mở rộng nguồn nhân lực. Theo đó, việc tuyển dụng được thực hiện thông qua hai hình thức là thi tuyển và xét tuyển; đồng thời bổ sung cơ chế tiếp nhận những người có kinh nghiệm làm việc ở cả khu vực công và khu vực tư vào làm viên chức, nhằm thu hút nhân lực chất lượng cao.

Luật Viên chức 2025 quy định, vị trí việc làm trong đơn vị sự nghiệp công lập được phân thành ba nhóm cơ bản.

Nhóm thứ nhất là vị trí việc làm quản lý, bao gồm các chức danh lãnh đạo, quản lý trong đơn vị sự nghiệp công lập. Đây là các vị trí chịu trách nhiệm tổ chức, điều hành, quản lý hoạt động của đơn vị hoặc bộ phận trực thuộc theo chức năng, nhiệm vụ được giao.

Nhóm thứ hai là vị trí việc làm chuyên môn, nghiệp vụ, gồm các vị trí trực tiếp thực hiện nhiệm vụ chuyên môn theo lĩnh vực hoạt động của đơn vị sự nghiệp công lập. Đây là lực lượng nòng cốt trong việc cung ứng dịch vụ công, gắn trực tiếp với chất lượng, hiệu quả hoạt động của đơn vị.

Nhóm thứ ba là vị trí việc làm hỗ trợ, bao gồm các vị trí thực hiện công việc phục vụ, hỗ trợ cho hoạt động quản lý và chuyên môn, bảo đảm điều kiện cần thiết để đơn vị vận hành thông suốt.

Theo quy định tại Điều 23 Luật Viên chức 2025, việc xác định vị trí việc làm phải căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức của đơn vị; tính chất, mức độ phức tạp, quy mô hoạt động; phạm vi, đối tượng phục vụ; quy trình quản lý chuyên môn, nghiệp vụ; yêu cầu chuyên môn của ngành, lĩnh vực hoạt động; cũng như mức độ hiện đại hóa trang thiết bị, điều kiện làm việc và ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số.

Mỗi vị trí việc làm phải được xác định rõ tên gọi, bản mô tả công việc và khung năng lực tương ứng, làm cơ sở cho việc bố trí, đánh giá và sử dụng viên chức một cách khách quan, hiệu quả.

Bên cạnh đó, Luật cũng quy định viên chức có thể được chuyển sang vị trí việc làm khác khi đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn, điều kiện của vị trí mới và đơn vị có nhu cầu. Việc thay đổi vị trí việc làm do cấp có thẩm quyền quyết định, bảo đảm công khai, minh bạch và đúng quy định pháp luật.

Việc quản lý viên chức theo ba nhóm vị trí việc làm được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ, sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực khu vực sự nghiệp công, đáp ứng yêu cầu đổi mới quản trị công và phát triển bền vững trong giai đoạn tới.