Thị trường hàng hóa phân hóa mạnh, MXV-Index vẫn giữ xu hướng đi lên

Kết phiên, chỉ số MXV-Index vẫn duy trì đà tăng, tăng gần 0,7% lên 2.529 điểm, cho thấy dòng tiền vẫn ưu tiên kênh đầu tư hàng hóa dù biến động gia tăng.

Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), mức tăng của chỉ số phản ánh lực đỡ vững chắc từ nhóm năng lượng, bù đắp cho sự suy yếu của nông sản, qua đó giúp thị trường giữ xu hướng tích cực sau khi vừa thiết lập đỉnh cao nhất trong vòng 5 năm.

Khép lại phiên giao dịch, toàn bộ các mặt hàng trong nhóm năng lượng đều bao phủ sắc xanh. Đáng chú ý, giá dầu WTI tăng gần 2,8%, lên 61,15 USD/thùng, trong khi dầu Brent tăng 1,8%, đạt 65,47 USD/thùng.

Theo nhận định từ MXV, căng thẳng địa chính trị gia tăng đã đẩy thị trường dầu mỏ vào trạng thái phòng thủ, khi lo ngại rủi ro gián đoạn nguồn cung ngày càng rõ nét. Tâm điểm chú ý hiện dồn về Iran, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo khả năng can thiệp quân sự và tuyên bố áp thuế 25% đối với các quốc gia tiếp tục duy trì quan hệ thương mại với Tehran.

Động thái này làm dấy lên nguy cơ dòng chảy dầu thô từ Iran sang châu Á, đặc biệt là các thị trường tiêu thụ lớn như Trung Quốc và Ấn Độ, có thể bị gián đoạn. Trong bối cảnh đó, nhiều tổ chức phân tích quốc tế cho rằng giá dầu Brent đã được cộng thêm khoảng 3 - 4 USD/thùng “phí rủi ro địa chính trị”.

Đáng chú ý, chênh lệch giá giữa dầu Brent và dầu Dubai đã nới rộng lên 1,97 USD/thùng, mức cao nhất kể từ tháng 7, phản ánh việc các nhà nhập khẩu châu Á phải chấp nhận chi phí cao hơn để đảm bảo an ninh nguồn cung.

Bên cạnh Trung Đông, tình trạng bất ổn tại Biển Đen cũng tiếp tục gây sức ép lên chuỗi cung ứng dầu thô toàn cầu. Các vụ tấn công bằng thiết bị bay không người lái nhằm vào tàu chở dầu do Hy Lạp quản lý trên tuyến tới cảng của Liên danh đường ống Caspian (CPC) đã làm trầm trọng thêm khó khăn logistics. Thực tế, công suất bốc xếp tại CPC trong tháng 1 đã giảm tới 70% so với kế hoạch, khiến lượng dầu xuất khẩu chỉ còn khoảng 500.000 - 900.000 thùng/ngày.

Những rủi ro này đã đẩy chi phí bảo hiểm tàu hàng qua Biển Đen tăng từ 0,6 - 0,8% cuối năm 2025 lên khoảng 1% giá trị tàu, qua đó góp phần thắt chặt nguồn cung và hỗ trợ giá dầu.

Ở chiều ngược lại, thông tin Venezuela nối lại hoạt động xuất khẩu dầu dưới sự giám sát của Mỹ được kỳ vọng sẽ làm dịu thị trường. Tuy nhiên, theo đánh giá của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), hạ tầng dầu khí xuống cấp nghiêm trọng khiến Venezuela khó có khả năng gia tăng sản lượng mạnh trong ngắn hạn. Do đó, yếu tố này hiện chưa đủ sức triệt tiêu các rủi ro nguồn cung đến từ Iran và Biển Đen.

Trái ngược với nhóm năng lượng, thị trường nông sản tiếp tục chịu sức ép giảm giá, trong đó nổi bật là đậu tương. Kết thúc phiên, giá đậu tương thế giới giảm gần 1%, với hợp đồng kỳ hạn tháng 3 trên sàn Chicago Board of Trade (CBOT) lùi về 381,7 USD/tấn, mức thấp nhất kể từ tháng 10/2025.

Áp lực chủ yếu đến từ báo cáo WASDE mới nhất của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA), khi cơ quan này hạ dự báo xuất khẩu đậu tương Mỹ niên vụ 2025 - 2026 xuống dưới 43 triệu tấn, giảm gần 3,7% so với tháng trước. Đồng thời, USDA cũng điều chỉnh tăng dự báo sản lượng và tồn kho cuối kỳ tại Mỹ cũng như trên phạm vi toàn cầu, làm gia tăng áp lực dư cung.

Đà giảm giá còn được củng cố bởi các báo cáo bổ sung cho thấy diện tích gieo trồng và sản lượng đậu tương Mỹ năm 2025 đều cao hơn ước tính trước đó. Đặc biệt, tồn kho đậu tương tính đến ngày 1/12/2025 tăng 6,1% so với cùng kỳ năm trước.

Tại Brazil, tiến độ thu hoạch đậu tương niên vụ 2025 - 2026 đang diễn ra nhanh hơn so với năm ngoái. Theo AgRural, tính đến ngày 8/1, diện tích thu hoạch đạt 0,6%, gấp đôi cùng kỳ, tập trung tại các bang Mato Grosso và Parana. Dù dự báo mưa lớn sẽ xuất hiện tại miền Bắc và Đông Brazil trong 10 ngày tới, thị trường vẫn theo dõi sát nguy cơ khô hạn tại miền Trung, Nam Brazil và vùng Pampas của Argentina - những yếu tố có thể ảnh hưởng đến sản lượng cuối vụ.

Ở chiều hỗ trợ, nhu cầu từ Trung Quốc phần nào giúp kìm hãm đà giảm. Việc Tập đoàn Dự trữ Ngũ cốc Trung Quốc (Sinograin) đấu giá thành công toàn bộ 1,1 triệu tấn đậu tương được xem là động thái chuẩn bị cho các đợt nhập khẩu mới. Tuy nhiên, sau khi hoàn tất cam kết mua 12 triệu tấn đậu tương Mỹ trước thời hạn tháng 2, triển vọng nhu cầu từ Trung Quốc vẫn khiến thị trường thận trọng, đặc biệt khi Brazil bước vào cao điểm thu hoạch và nguồn cung Nam Mỹ ngày càng dồi dào.

Nhìn chung, trong bối cảnh thị trường hàng hóa toàn cầu tiếp tục phân hóa mạnh, đà tăng của MXV-Index cho thấy vai trò dẫn dắt rõ nét của nhóm năng lượng, đồng thời phản ánh sức hấp dẫn bền vững của kênh đầu tư hàng hóa đối với dòng tiền trong giai đoạn nhiều biến động hiện nay.