Phúc Sinh và "quả ngọt" nghìn tỷ từ hành trình ESG
Lễ tốt nghiệp "Hành trình phát triển bền vững" của Phúc Sinh Group diễn ra tối 8/5 không chỉ là lễ tổng kết dự án hợp tác giữa Phúc Sinh, DFCD và SNV mà là cột mốc trưởng thành của cả hành trình phát triển bền vững mà doanh nghiệp này đã theo đuổi suốt gần hai thập kỷ.
Cam kết từ khoản tài trợ 430.000 EUR
Ông Phan Minh Thông - Chủ tịch Phúc Sinh Group gọi hành trình gần hai năm triển khai và hoàn thành dự án phát triển bền vững hợp tác cùng Quỹ Khí hậu và Phát triển Hà Lan (DFCD) và Tổ chức Phát triển Hà Lan (SNV) là “lễ tốt nghiệp”. Một cách gọi vừa giản dị, vừa nhiều ý nghĩa, đánh dấu bước tiến quan trọng trong hành trình tích hợp ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị) vào toàn bộ chuỗi cung ứng nông sản.
Dự án được khởi động từ tháng 10/2024 với khoản tài trợ không hoàn lại trị giá 430.000 EUR từ DFCD/SNV (70% của 575.000 Euro). Với khoản tài trợ này, Phúc Sinh đã khai phá những lĩnh vực mới như tài trợ cho nông hộ, cải thiện môi trường đất, nước và khí hậu. Những hoạt động này giúp sản phẩm của Phúc Sinh đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe nhất từ Liên minh Châu Âu (EU) hay Thụy Sĩ - những thị trường có yêu cầu tiêu chuẩn khắt khe nhất thế giới".
Trên màn hình lớn tại sự kiện, những thước phim tư liệu quay lại hình ảnh tại các vùng nguyên liệu cà phê trọng điểm của Phúc Sinh như Đắk Lắk, Đắk Nông (Lâm Đồng) và Sơn La lần lượt hiện lên bạt ngàn xanh mướt, những hạt cà phê chín đỏ vừa thu hoạch, những buổi đào tạo nông dân, các chuyến khảo sát vườn cà phê và thăm hỏi, chia sẻ với nông dân của lãnh đạo Phúc Sinh, những lớp tập huấn cho phụ nữ nông thôn về sức khỏe, an toàn lao động và kỹ thuật sản xuất bền vững...
Không khí khán phòng lắng lại, bởi phía sau những con số được công bố là cả một hành trình dài thay đổi tư duy sản xuất, thay đổi cách doanh nghiệp này nhìn về môi trường, cộng đồng và trách nhiệm phát triển lâu dài.
Phát biểu tại sự kiện, ông Phan Minh Thông nhìn nhận: "Phát triển bền vững chưa bao giờ là điều có thể nhìn thấy kết quả ngay lập tức. Nó là một hành trình và Phúc Sinh làm từ rất nhỏ đi lên".
Ông Thông nhớ lại, cách đây gần 18 năm, khi Phúc Sinh bắt đầu triển khai những chương trình phát triển bền vững đầu tiên, doanh nghiệp chỉ làm việc với vài trăm hộ nông dân. Thời điểm đó, ESG, Net Zero hay truy xuất nguồn gốc vẫn còn là những khái niệm rất xa lạ trong ngành nông nghiệp Việt Nam nhưng Phúc Sinh đã chọn đi theo con đường ấy.
Bắt đầu từ đất đai. Từ môi trường canh tác. Từ việc hướng dẫn nông dân giữ lại cây che bóng, bảo vệ thảm thực vật tự nhiên, giảm thuốc bảo vệ thực vật và thay đổi thói quen sản xuất. Từng bước nhỏ được làm liên tục qua nhiều năm để rồi hôm nay, hành trình ấy đã mở rộng thành mạng lưới hàng chục nghìn nông dân đồng hành cùng doanh nghiệp trên nhiều vùng nguyên liệu cà phê.
Ông Thông cũng tiết lộ: "Trong những ngày đầu tiếp cận, DFCD khá hoài nghi về việc một doanh nghiệp Việt Nam như Phúc Sinh có thể vận hành một hệ thống dự án phát triển bền vững quy mô lớn như vậy. Bước ngoặt lớn nhất là khi các chuyên gia của DFCD quyết định thực hiện các cuộc kiểm tra độc lập tại vùng trồng mà không có sự giám sát của phía công ty. Họ rất ngạc nhiên khi thấy mọi thứ vẫn vận hành trơn tru đúng như cam kết, từ cơ sở dữ liệu khổng lồ đến sự bài bản của đội ngũ giám đốc, các trưởng phòng phát triển bền vững, nhân viên... Chính sự minh bạch này đã hoá giải sự hoài nghi, mọi thứ trở nên suôn sẻ chỉ sau một tháng làm việc".
Hành trình 2 năm và những con số ấn tượng
Sau gần hai năm phát triển dự án, những kết quả cụ thể đã dần hình thành:
Hơn 6.300 nông dân tham gia chương trình Rainforest Alliance.
Hơn 8.000 hecta vùng nguyên liệu được phát triển theo tiêu chuẩn bền vững.
Gần 20.000 tấn cà phê đạt chuẩn quốc tế.
Hơn 13.000 lượt nông dân được đào tạo về môi trường, sức khỏe, an toàn lao động và canh tác bền vững.
Tuy nhiên, những con số ấy chỉ phản ánh một phần của hành trình. Điều quan trọng hơn nằm ở những thay đổi âm thầm đang diễn ra tại các vùng nguyên liệu.
Người nông dân tại các vùng nguyên liệu của Phúc Sinh đã bắt đầu giữ lại cây che bóng thay vì chặt bỏ hoàn toàn. Các thảm thực vật tự nhiên được duy trì để chống xói mòn đất. Dữ liệu vùng trồng được số hóa để đáp ứng yêu cầu chống phá rừng từ châu Âu. Những khái niệm từng rất xa lạ như Net Zero, ESG hay EUDR dần trở thành điều mà người nông dân có thể hiểu và áp dụng trong thực tế.
Với Phúc Sinh, phát triển bền vững không còn là câu chuyện “nên làm” mà là điều bắt buộc nếu muốn tồn tại trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Trong thế giới hiện đại, nếu không có ESG, không có phát triển bền vững, chúng ta sẽ rất khó kinh doanh và rất khó bán hàng.
Phan Minh Thông
Ông Alex Downs - đại diện Kinh doanh và Đầu tư của DFCD tại châu Á cũng khẳng định: "Sự kiện tốt nghiệp DFCD hôm nay là minh chứng cho cam kết mạnh mẽ của Phúc Sinh trong việc sản xuất cà phê bền vững tại Việt Nam. Thông qua hợp tác với SNV và DFCD, Phúc Sinh đã thể hiện rõ quyết tâm trong việc mở rộng nguồn cung ứng bền vững cũng như tuân thủ các quy định quốc tế mới".
Mang lại giá trị cho nông dân, đặc biệt là bình đẳng giới
Song, điều tạo nên khác biệt của Phúc Sinh không chỉ nằm ở quy mô hay sản lượng xuất khẩu mà là cam kết thật sự trong việc xây dựng chuỗi cung ứng minh bạch, có trách nhiệm với môi trường và mang lại sự thay đổi cho cộng đồng nông dân.
Một trong những kết quả đáng chú ý nhất được công bố tại sự kiện là thu nhập của nông dân tham gia chương trình đã tăng gần 36% theo đánh giá độc lập.
Con số ấy cũng là một trong những “quả ngọt” sau nhiều năm Phúc Sinh kiên trì đi trên con đường khó. Bởi ESG, suy cho cùng, sẽ không có nhiều ý nghĩa nếu người nông dân vẫn không thể sống tốt hơn trên chính mảnh đất của mình.
Thêm một dấu ấn được nhắc nhiều nhất trong hành trình ESG của Phúc Sinh chính là câu chuyện bình đẳng giới. Ở các vùng nguyên liệu cà phê, phụ nữ luôn là lực lượng lao động quan trọng nhưng thường ít được nhìn nhận đúng vai trò. Thông qua dự án, Phúc Sinh đã đưa bình đẳng giới trở thành một phần trong chiến lược ESG của doanh nghiệp.
Không chỉ đào tạo về kỹ thuật canh tác, các chương trình còn tập trung vào: Quyền lao động, sức khỏe, vai trò của phụ nữ trong kinh tế hộ gia đình và nâng cao nhận thức về bình đẳng giới trong cộng đồng nông dân.
Ông Nguyễn Viết Tân - đại diện dự án của Phúc Sinh cũng cho rằng: "Tinh thần lớn nhất của hành trình ESG mà Phúc Sinh theo đuổi, đó là phát triển bền vững không chỉ là giảm phát thải hay đạt chứng nhận quốc tế, mà là tạo ra những thay đổi thật sự cho con người, đặc biệt là mang lại bình đẳng giới cho phụ nữ"
Gần 48% người tham gia các chương trình đào tạo của Phúc Sinh Group trong quý I/2026 là phụ nữ - một con số mang nhiều ý nghĩa trong ngành nông nghiệp và hành trình ESG của Phúc Sinh.
Sau dự án cùng DFCD/SNV, ông Thông cho biết sẽ tiếp tục mở rộng mô hình canh tác cà phê thích ứng khí hậu tại Tây Nguyên, đầu tư mạnh vào công nghệ và số hóa, đồng thời đẩy mạnh vai trò đồng hành cùng nông dân nhằm góp phần tái định vị cà phê Việt Nam theo hướng chất lượng, minh bạch và bền vững.
Nhìn lại chặng đường đã đi qua tại lễ tốt nghiệp hành trình ESG, ông Phan Minh Thông nhiều lần nhắc đến sự đồng hành của đội ngũ nhân sự, các đối tác quốc tế và những hộ nông dân đã cùng Phúc Sinh bền bỉ theo đuổi hành trình này suốt nhiều năm.
