TP.HCM đề xuất cơ chế thưởng cho người dân bàn giao mặt bằng sớm
TP.HCM đang lấy ý kiến đối với dự thảo quy định mới về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất, trong đó đáng chú ý là đề xuất cơ chế thưởng tiền mặt cho các tổ chức, hộ gia đình và cá nhân chấp hành bàn giao mặt bằng trước thời hạn.
Theo dự thảo do Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM xây dựng, mức thưởng được áp dụng đối với các trường hợp bàn giao đất thu hồi sớm, phù hợp quy định tại khoản 7 Điều 111 Luật Đất đai.
Cụ thể, đối với trường hợp bị thu hồi toàn bộ diện tích đất, các tổ chức (không bao gồm cơ quan nhà nước và đơn vị hành chính sự nghiệp) bàn giao mặt bằng trước hạn sẽ được thưởng 100 triệu đồng mỗi tổ chức. Hộ gia đình và cá nhân trong cùng trường hợp sẽ được thưởng 50 triệu đồng mỗi hộ.
Trường hợp chỉ bị thu hồi một phần diện tích đất thuộc dự án, mức thưởng được tính bằng 50% so với trường hợp thu hồi toàn bộ. Theo đó, tổ chức được thưởng 50 triệu đồng, còn hộ gia đình, cá nhân được thưởng 25 triệu đồng nếu chấp hành bàn giao mặt bằng trước thời hạn quy định.

Dự thảo cũng nêu rõ, đối với trường hợp một tổ chức, hộ gia đình hoặc cá nhân bị thu hồi nhiều loại đất tại cùng một vị trí trong một dự án, việc xét thưởng sẽ áp dụng theo mức cao nhất trong các mức quy định. Nếu có nhiều nhà, đất bị thu hồi tại các vị trí khác nhau, công tác bồi thường, hỗ trợ và thưởng sẽ được xem xét, giải quyết riêng theo từng hồ sơ cụ thể, bảo đảm phù hợp thực tế.
Bên cạnh chính sách thưởng nhằm khuyến khích bàn giao mặt bằng sớm, dự thảo còn đề xuất các cơ chế hỗ trợ bổ sung đối với những hộ gia đình đông người, nhiều thế hệ cùng sinh sống trên một thửa đất bị thu hồi. Nội dung này được xây dựng trên cơ sở khoản 10 Điều 111 Luật Đất đai, hướng đến bảo đảm quyền lợi về chỗ ở cho các hộ gia đình có quy mô nhân khẩu lớn.
Theo đó, trong trường hợp diện tích đất ở được bồi thường không đủ điều kiện để bố trí tái định cư riêng cho từng hộ theo quy định về cư trú, các hộ còn thiếu sẽ được xem xét hỗ trợ thêm.
Nếu dự án có quỹ căn hộ chung cư tái định cư, mỗi hộ đủ điều kiện sẽ được mua, thuê hoặc thuê mua một căn hộ trong quỹ nhà tái định cư của dự án. Trường hợp dự án chỉ bố trí tái định cư bằng nền đất, mỗi hộ sẽ được giao một nền đất có thu tiền sử dụng đất, theo mức giá tái định cư đã được phê duyệt trong phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.
Việc áp dụng chính sách hỗ trợ bổ sung này chỉ được xem xét khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện, trong đó diện tích đất ở bị thu hồi phải lớn hơn 160 m² và hộ gia đình có từ 7 nhân khẩu trở lên.
Theo đánh giá của cơ quan soạn thảo, cơ chế thưởng và hỗ trợ nêu trên không chỉ tạo động lực cho người dân sớm bàn giao mặt bằng, mà còn góp phần hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người dân và nhà đầu tư, hướng tới mục tiêu phát triển đô thị bền vững và đồng thuận xã hội trong quá trình thu hồi đất.