Tiếp tục giảm 5-10% biên chế của hệ thống chính trị giai đoạn 2027-2031

Theo Kết luận số 40-KL/TW do Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú ký ban hành ngày 2/6, việc tinh giản biên chế sẽ được triển khai trên cơ sở kế hoạch, lộ trình và cam kết trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, địa phương gắn với quá trình phân cấp, phân quyền, chuyển đổi số, cải cách hành chính và đổi mới phương thức quản trị.

Cùng với mục tiêu giảm biên chế, Bộ Chính trị yêu cầu tiếp tục sắp xếp tinh gọn tổ chức bộ máy, giảm đầu mối trung gian, cơ cấu lại đơn vị sự nghiệp công lập và cắt giảm số lượng lãnh đạo, cấp phó tại các cơ quan, đơn vị.

Một trong những định hướng đáng chú ý là chuyển từ quản lý số lượng biên chế sang quản lý chất lượng và hiệu quả thực thi công vụ. Theo đó, cán bộ, công chức, viên chức sẽ được đánh giá định kỳ bằng các tiêu chí, chỉ số lượng hóa cụ thể. Những trường hợp không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ hoặc không hoàn thành công việc sẽ bị đưa ra khỏi hệ thống để tuyển dụng nhân sự có năng lực thay thế.

Bộ Chính trị cũng yêu cầu xây dựng hệ thống dữ liệu quốc gia về biên chế, cán bộ, công chức, viên chức và người lao động hưởng lương từ nguồn thu sự nghiệp, bảo đảm liên thông từ Trung ương đến địa phương. Việc xác định nhu cầu biên chế sẽ được thực hiện trên cơ sở dữ liệu và khối lượng công việc thực tế thay vì cách tiếp cận mang tính cơ học như trước đây.

Các địa phương, bộ, ngành được giao rà soát định kỳ, chủ động điều chuyển biên chế từ nơi sử dụng chưa hiệu quả sang những đơn vị đang thiếu nhân lực hoặc quá tải công việc. Đồng thời, phải bảo đảm đủ số lượng công chức thực hiện chức năng quản lý nhà nước, không để tình trạng viên chức đảm nhiệm vị trí việc làm của công chức.

Đối với những cơ quan, đơn vị có số lượng công chức, viên chức vượt chỉ tiêu biên chế được giao năm 2026, Bộ Chính trị yêu cầu xây dựng lộ trình sắp xếp phù hợp để hoàn thành việc đưa số lượng nhân sự về đúng định mức trong năm nay.

Kết luận cũng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy quản lý biên chế theo hướng linh hoạt hơn. Việc xác định biên chế sẽ được xem xét theo chu kỳ 3 năm thay vì cách tiếp cận cố định, dài hạn, nhằm bảo đảm phù hợp với yêu cầu phát triển và thực tiễn quản lý.

Bộ Chính trị yêu cầu gắn việc giao biên chế với kết quả chuyển đổi số, cải cách hành chính và ứng dụng khoa học công nghệ. Những công việc có thể số hóa, tự động hóa hoặc xã hội hóa sẽ được cắt giảm biên chế hành chính giản đơn, qua đó tập trung nguồn lực cho các lĩnh vực trọng điểm như khoa học công nghệ, chuyển đổi số, kinh tế số và các địa phương có vai trò động lực tăng trưởng.

Đáng chú ý, Bộ Chính trị khẳng định không để xảy ra tình trạng "vào biên chế là ổn định suốt đời". Các cơ quan phải xây dựng cơ chế sàng lọc, thay thế nhân sự không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, đồng thời ngăn chặn tình trạng "xin biên chế", "giữ ghế", "giữ cơ cấu" vì lợi ích cục bộ.

Theo thống kê, tổng biên chế hệ thống chính trị giai đoạn 2022-2026 (không bao gồm lực lượng công an, quân đội và người hoạt động không chuyên trách ở cơ sở) khoảng 2,23 triệu người, trong đó có hơn 336.000 cán bộ, công chức và khoảng 1,68 triệu viên chức. Sau quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính, đến cuối năm 2025 cả nước đã giảm khoảng 145.000 công chức, viên chức, góp phần tiết kiệm khoảng 39.000 tỷ đồng chi thường xuyên.