Quy mô thanh toán không tiền mặt tăng vọt, gấp 28 lần GDP năm 2025

Bình quân giai đoạn 2021 - 2025, số lượng giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt tăng 58,86% mỗi năm, trong khi giá trị giao dịch tăng trung bình 24,36%/năm. Đây là thành quả nổi bật sau hơn 4 năm triển khai Đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt theo Quyết định số 1813/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

Trong giai đoạn 2021–2025, các kênh thanh toán điện tử đều ghi nhận tốc độ tăng trưởng cao. Giao dịch qua Internet tăng bình quân 60,6% về số lượng và 31,92% về giá trị mỗi năm; giao dịch qua điện thoại di động tăng tương ứng 73,32% và 52,55%. Đáng chú ý, thanh toán qua mã QR tiếp tục là điểm sáng, với mức tăng bình quân 106,24% về số lượng và 128,15% về giá trị mỗi năm.

Đến cuối năm 2024, tỷ lệ người dân từ 15 tuổi trở lên có tài khoản ngân hàng đạt gần 87%. Tính đến tháng 12-2025, số lượng tài khoản thanh toán cá nhân đã vượt 232 triệu, tăng 13,68% so với cùng kỳ năm trước.

Trong lĩnh vực thương mại điện tử, tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt đạt 66,85% vào cuối năm 2024. Hiện nay, 100% cơ sở giáo dục đại học, cao đẳng tại đô thị đã triển khai thu học phí qua ngân hàng; khoảng 82% người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp thất nghiệp tại khu vực đô thị nhận chi trả thông qua các phương thức thanh toán không tiền mặt.

So với năm 2024, trong năm 2025, tổng số giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt tăng 42,21% về số lượng và 22,65% về giá trị. Giao dịch qua Internet tăng 53,95% về số lượng và 35,75% về giá trị; giao dịch qua điện thoại di động tăng 36,62% về số lượng và 20,07% về giá trị. Riêng thanh toán qua QR Code tăng 50,94% về số lượng và tới 124,06% về giá trị.

Giao dịch qua hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng tăng 6,07% về số lượng và 56,55% về giá trị; trong khi hệ thống chuyển mạch tài chính và bù trừ điện tử tăng 24,33% về số lượng và 7,71% về giá trị.

Tính đến cuối năm 2025, cả nước có hơn 164 triệu thẻ ngân hàng đang lưu hành, tăng 5,32% so với cùng kỳ năm 2024. Giai đoạn 2021–2025, số lượng giao dịch nội địa qua thẻ tăng bình quân 13,9%/năm, giá trị giao dịch tăng 12,08%/năm.

Xu hướng giảm dần sử dụng tiền mặt thể hiện rõ khi số lượng ATM cuối năm 2025 giảm 1,09% so với năm trước, trong khi số lượng thiết bị POS tăng 19,86%. Riêng trong năm 2025, giao dịch qua ATM giảm 17,30% về số lượng và 6,02% về giá trị.

Thực hiện Đề án 06 của Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước đã đẩy mạnh kết nối, khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư để làm sạch, chuẩn hóa dữ liệu ngành. Đến ngày 23/1/2026, toàn ngành đã đối chiếu thông tin sinh trắc học cho hơn 146,1 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân và hơn 1,6 triệu hồ sơ khách hàng tổ chức thông qua căn cước công dân gắn chip hoặc ứng dụng VNeID.

Song song với đó, hệ thống thông tin SIMO của Ngân hàng Nhà nước tiếp tục phát huy vai trò giám sát và phòng ngừa rủi ro. Tính đến giữa tháng 1/2026, hệ thống đã phát cảnh báo cho hơn 2,6 triệu lượt khách hàng; trong đó hơn 831.000 lượt đã tạm dừng hoặc hủy giao dịch, với tổng giá trị gần 3.060 tỷ đồng.

Theo Ngân hàng Nhà nước, quy mô thanh toán không dùng tiền mặt tăng nhanh không chỉ phản ánh sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng của người dân và doanh nghiệp, mà còn khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của hạ tầng thanh toán số trong nền kinh tế, góp phần thúc đẩy minh bạch hóa, nâng cao hiệu quả quản lý và hỗ trợ tăng trưởng bền vững trong giai đoạn tới.