Chính phủ ban hành nghị quyết thúc đẩy cải thiện môi trường kinh doanh trong bối cảnh mới

Nghị quyết được ban hành trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục biến động nhanh, phức tạp; xu hướng phân mảnh, bảo hộ gia tăng; chuỗi cung ứng toàn cầu tái cơ cấu mạnh mẽ. Ở trong nước, nhiều chủ trương, quyết sách chiến lược về hoàn thiện thể chế, phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển kinh tế tư nhân và tinh gọn bộ máy đang đồng loạt triển khai, mở ra không gian và động lực tăng trưởng mới.

Chính phủ đánh giá, năm 2025, môi trường đầu tư kinh doanh của Việt Nam tiếp tục được cải thiện rõ nét. Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, lạm phát được kiểm soát, tăng trưởng duy trì ở mức cao so với khu vực và thế giới. Công tác cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số và xây dựng Chính phủ điện tử đạt nhiều kết quả tích cực, được các tổ chức quốc tế uy tín ghi nhận, góp phần nâng cao vị thế và uy tín quốc gia.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, môi trường kinh doanh vẫn còn không ít hạn chế. Một số chỉ số về phát triển bền vững cải thiện chậm; doanh nghiệp gặp khó khăn trong tiếp cận vốn, đất đai và hạ tầng; hệ sinh thái hỗ trợ doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, chưa phát triển tương xứng. Thủ tục hành chính dù đã cải cách nhưng ở một số lĩnh vực vẫn còn phức tạp; dịch vụ công trực tuyến và kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan chưa thực sự thông suốt.

Trên cơ sở đó, Nghị quyết 02/NQ-CP xác định cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh là nhiệm vụ trọng tâm, mang tính cấp bách, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt và thực chất của các bộ, ngành, địa phương. Mục tiêu xuyên suốt là tháo gỡ rào cản, khơi thông các điểm nghẽn về thể chế và tổ chức thực thi, tạo lập môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch, bình đẳng, thuận lợi cho mọi thành phần kinh tế.

Nghị quyết nhấn mạnh yêu cầu chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo phát triển, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ; hoàn thiện đồng bộ hệ thống pháp luật theo hướng minh bạch, ổn định, giảm chi phí tuân thủ, tiệm cận thông lệ quốc tế. Đồng thời, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát; đề cao trách nhiệm người đứng đầu; tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính và phòng, chống tham nhũng, lãng phí.

Chính phủ đặt mục tiêu trong năm 2026 tiếp tục nâng cao thứ hạng của Việt Nam trên các bảng xếp hạng quốc tế quan trọng, như: chỉ số phát triển bền vững (SDG) vào nhóm 50 quốc gia đứng đầu; chỉ số quyền tài sản tăng tối thiểu 3 bậc; chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu tăng ít nhất 1 bậc; chỉ số phát triển Chính phủ điện tử tăng tối thiểu 2 bậc; hiệu quả logistics và năng lực phát triển du lịch tăng từ 4 bậc trở lên. Các chỉ số phản ánh mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp như PCI, PAR Index, SIPAS cũng tiếp tục được cải thiện.

Nghị quyết đồng thời hướng tới xây dựng môi trường cạnh tranh lành mạnh, khuyến khích doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường; phấn đấu số doanh nghiệp gia nhập và quay trở lại hoạt động trong năm 2026 tăng khoảng 15–20% so với năm 2025.

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp trọng tâm: hoàn thiện thể chế; cắt giảm điều kiện kinh doanh; cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính; ưu tiên khơi thông nguồn lực về vốn, đất đai, hạ tầng và nhân lực chất lượng cao; hỗ trợ thực chất doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ và hộ kinh doanh; đồng thời nâng cao hiệu quả công tác thanh tra, kiểm tra, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp.

Thủ tướng yêu cầu Bộ trưởng các bộ và Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố xác định đây là nhiệm vụ ưu tiên trong chỉ đạo, điều hành.

Trước ngày 20/1/2026, các cơ quan phải ban hành chương trình, kế hoạch hành động cụ thể. Việc theo dõi, đánh giá các chỉ số quốc tế liên quan được giao cho các bộ đầu mối thực hiện, báo cáo định kỳ 6 tháng và hằng năm để tổng hợp, phục vụ công tác điều hành, bảo đảm Nghị quyết được triển khai thực chất, hiệu quả.