Thủ tướng: Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ ASEAN về lương thực trong tình huống khẩn cấp
Phát biểu tại phiên họp toàn thể Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 diễn ra ngày 8/5 tại Cebu, Philippines, Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ lương thực cho các quốc gia thành viên ASEAN trong những tình huống khẩn cấp, đồng thời chia sẻ kinh nghiệm liên quan nhằm tăng cường năng lực ứng phó của khu vực.
Theo Bộ Ngoại giao, Thủ tướng nhấn mạnh trong bối cảnh thế giới đối mặt nhiều biến động địa chính trị và các thách thức liên thông, đa chiều, vấn đề đặt ra với ASEAN không còn là “có bị ảnh hưởng hay không” mà là “ứng phó như thế nào và cùng nhau ứng phó ra sao”.
Tại hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định Việt Nam ủng hộ và cam kết phối hợp chặt chẽ với Philippines trong vai trò Chủ tịch ASEAN 2026 cùng các quốc gia thành viên để triển khai các ưu tiên và sáng kiến hợp tác của khối.

Đề cập đến các thách thức hiện nay, đặc biệt là những tác động từ căng thẳng Trung Đông đối với chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực, Thủ tướng đưa ra ba đề xuất lớn nhằm nâng cao năng lực tự cường của ASEAN.
Theo đó, ưu tiên hàng đầu là tập trung nguồn lực bảo đảm các nhu cầu an ninh thiết yếu, bao gồm an ninh năng lượng, an ninh lương thực và an ninh con người. Thủ tướng đề xuất ASEAN cần đa dạng hóa nguồn năng lượng, thúc đẩy chuyển đổi năng lượng xanh, tăng cường tiếp cận công nghệ tiên tiến và tài chính xanh. Đồng thời, cần nâng cao hiệu quả các khuôn khổ hợp tác hiện có về an ninh lương thực, xây dựng cơ chế dự trữ chiến lược và thiết lập kho dự trữ khẩn cấp đối với gạo cùng các mặt hàng thiết yếu khác.
Thủ tướng khẳng định Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ lương thực cho các quốc gia ASEAN trong trường hợp khẩn cấp và tiếp tục phối hợp với các nước thành viên trong công tác bảo hộ, hỗ trợ công dân.
Bên cạnh đó, người đứng đầu Chính phủ cũng đề nghị ASEAN thúc đẩy hợp tác thực chất nhằm nâng cao năng lực nội tại và khả năng chống chịu của khu vực. Trong đó, cần triển khai hiệu quả Hiệp định Thương mại Hàng hóa ASEAN (ATIGA) và sớm hoàn tất Hiệp định Khung Kinh tế số ASEAN (DEFA).

Một nội dung quan trọng khác được Thủ tướng nhấn mạnh là yêu cầu tăng cường đoàn kết và phối hợp trong ASEAN. Theo Thủ tướng, các nước thành viên cần nâng cao hiệu quả tham vấn, điều phối liên ngành trong các tình huống khẩn cấp, đồng thời phát huy vai trò điều phối của Ban Thư ký ASEAN nhằm bảo đảm các cam kết khu vực được triển khai liên tục và đồng bộ.
Các đề xuất của Việt Nam được lãnh đạo các nước ASEAN đánh giá cao và nhất trí đưa vào Tuyên bố Lãnh đạo ASEAN về các hành động ưu tiên nhằm củng cố khả năng tự cường của khu vực trước những hệ lụy từ tình hình Trung Đông.
Cùng ngày, Thủ tướng tham dự phiên họp hẹp của lãnh đạo ASEAN với chủ đề ứng phó khủng hoảng năng lượng phát sinh từ căng thẳng địa chính trị. Tại đây, Thủ tướng nhấn mạnh ASEAN không chỉ cần thích ứng với thay đổi mà phải chủ động dẫn dắt và định hình các xu hướng mới trong môi trường quốc tế nhiều biến động.
Thủ tướng cũng đề xuất ASEAN tiếp tục kiên định với chủ nghĩa đa phương, đề cao luật pháp quốc tế và củng cố niềm tin chiến lược trong quan hệ quốc tế. Đồng thời, ASEAN cần tăng cường đoàn kết nội khối, giữ vững vai trò trung tâm trong cấu trúc khu vực và ứng xử cân bằng trước cạnh tranh giữa các nước lớn.