Đề xuất tạm ứng ngân sách 4.000 - 5.000 đồng mỗi lít xăng dầu để bình ổn giá

Cụ thể, với lần tạm ứng đầu tiên, mức chi dự kiến tối đa là 5.000 đồng/lít đối với dầu diesel và 4.000 đồng/lít đối với các mặt hàng xăng dầu khác. Khoản tạm ứng này sẽ được phân bổ cho các thương nhân đầu mối dựa trên sản lượng tiêu thụ dự kiến trong chu kỳ điều hành 7 ngày.

Theo dự thảo, các doanh nghiệp đầu mối sẽ gửi đề xuất tạm ứng về Bộ Công Thương căn cứ trên nhu cầu thực tế. Ở các kỳ tiếp theo, trước mỗi đợt điều hành giá, doanh nghiệp phải báo cáo chi tiết tình hình sử dụng quỹ, số dư còn lại và nhu cầu tạm ứng mới.

Trên cơ sở tổng hợp, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước sẽ trình Bộ Công Thương phê duyệt mức tạm ứng và thực hiện chuyển tiền vào tài khoản chuyên biệt của doanh nghiệp. Tài khoản này được sử dụng riêng cho hoạt động trích lập, chi và hoàn trả ngân sách, nhằm đảm bảo minh bạch dòng tiền.

Trong trường hợp nguồn tạm ứng không đủ đáp ứng nhu cầu điều hành giá trong chu kỳ 7 ngày, cơ quan quản lý sẽ tiếp tục đề xuất bổ sung dự toán ngân sách.

Song song với việc chi tạm ứng, dự thảo cũng quy định cơ chế trích lập để hoàn trả ngân sách. Theo đó, số tiền trích lập được xác định dựa trên mức trích do liên Bộ quyết định nhân với sản lượng tiêu thụ thực tế. Doanh nghiệp có trách nhiệm nộp khoản này vào tài khoản riêng trong vòng 5 ngày sau mỗi kỳ điều hành.

Khi quy mô quỹ tạm ứng đạt từ 8.000 tỷ đồng trở lên, doanh nghiệp phải thực hiện kiểm toán độc lập để xác định số chi và số trích lập, làm cơ sở quyết toán và hoàn trả ngân sách trong thời hạn 3 tháng. Trường hợp sau 12 tháng kể từ khi trích lập mà quỹ chưa đủ để hoàn trả, Bộ Công Thương sẽ phối hợp Bộ Tài chính báo cáo Chính phủ xem xét phương án xử lý.

Đề xuất này được đưa ra trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới diễn biến phức tạp, đặc biệt là các căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông khiến giá dầu biến động mạnh. Tại thị trường trong nước, giá xăng dầu đã trải qua nhiều kỳ điều hành liên tiếp với xu hướng tăng cao.

Thời gian qua, cơ quan điều hành đã sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu nhiều lần để kìm đà tăng giá, với tổng mức chi lên tới hàng nghìn tỷ đồng. Tuy nhiên, số dư quỹ hiện chỉ còn khoảng vài trăm tỷ đồng, không còn đủ dư địa để tiếp tục can thiệp hiệu quả.

Trước tình hình này, Phạm Minh Chính đã quyết định bổ sung 8.000 tỷ đồng từ nguồn tăng thu ngân sách trung ương để tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu, tạo nguồn lực điều hành trong giai đoạn tới.

Việc sử dụng ngân sách để tạm ứng cho Quỹ bình ổn cho thấy vai trò ngày càng lớn của công cụ tài khóa trong điều hành giá xăng dầu. Bên cạnh đó, Chính phủ cũng đã áp dụng các biện pháp như giảm thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng và thuế tiêu thụ đặc biệt nhằm giảm áp lực chi phí cho người tiêu dùng và doanh nghiệp.

Trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu còn nhiều biến động khó lường, cơ chế tạm ứng ngân sách được kỳ vọng sẽ góp phần tăng tính chủ động cho cơ quan điều hành, đồng thời đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát trong nước.