Thị trường vốn

Thị trường chứng khoán Mỹ bứt phá nhờ làn sóng đầu tư AI

Nguyễn Tùng 01/06/2026 15:24

Làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo động lực cho một trong những đợt tăng trưởng mạnh nhất của thị trường chứng khoán Mỹ trong nhiều thập niên. Sự bùng nổ của nhóm doanh nghiệp sản xuất chip và hạ tầng AI không chỉ đưa hàng loạt cổ phiếu công nghệ lên mức kỷ lục mà còn giúp giới đầu tư duy trì niềm tin vào triển vọng tăng trưởng của nền kinh tế Mỹ bất chấp những bất ổn về địa chính trị và lạm phát.

Theo The Wall Street Journal, chỉ số S&P 500 đã tăng 16% chỉ trong hai tháng 4 và 5/2026. Kể từ năm 1950, mức tăng trưởng mạnh như vậy trong khoảng thời gian hai tháng chỉ xuất hiện bốn lần. Trong lịch sử, những giai đoạn tăng tốc tương tự thường báo hiệu xu hướng tích cực kéo dài của thị trường chứng khoán Mỹ.

Động lực chính của đợt tăng giá lần này đến từ sự bùng nổ của ngành công nghiệp AI, đặc biệt là lĩnh vực sản xuất chip nhớ và hạ tầng tính toán. Khi các doanh nghiệp trên toàn cầu đẩy mạnh đầu tư vào AI, nhu cầu đối với các loại chip hiệu năng cao tăng mạnh, kéo theo sự thăng hoa của nhiều doanh nghiệp công nghệ.

Nhà sản xuất chip nhớ Micron Technology là ví dụ điển hình. Trong vòng 12 tháng qua, giá trị thị trường của doanh nghiệp này đã tăng gấp 10 lần, đưa vốn hóa vượt mốc 1.000 tỷ USD. Đây là cột mốc mà chỉ một số ít doanh nghiệp công nghệ hàng đầu thế giới đạt được.

Không chỉ các doanh nghiệp mới nổi trong làn sóng AI được hưởng lợi, nhiều tên tuổi công nghệ lâu đời cũng ghi nhận sự hồi sinh mạnh mẽ. Intel đã tăng giá trị gấp ba lần kể từ đầu năm 2026 và đạt mức vốn hóa cao nhất kể từ năm 2000. Trong khi đó, Cisco Systems và Qualcomm đều tăng khoảng 50%, cho thấy sự lan tỏa của làn sóng AI trên toàn bộ hệ sinh thái công nghệ.

Sự hưng phấn của thị trường diễn ra trong bối cảnh nền kinh tế Mỹ vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức. Xung đột tại Trung Đông tiếp tục gây áp lực lên giá năng lượng, trong khi lạm phát vẫn là mối quan tâm lớn của giới đầu tư. Tuy nhiên, triển vọng tăng trưởng từ AI đang giúp thị trường tạm thời gạt bỏ những lo ngại đó.

Nhiều tổ chức tài chính lớn tại Phố Wall đã nâng dự báo đối với thị trường chứng khoán Mỹ. Một số nhà phân tích thậm chí điều chỉnh mục tiêu cuối năm của chỉ số S&P 500 từ 7.600 điểm lên 8.000 điểm, phản ánh kỳ vọng tích cực đối với nhóm doanh nghiệp công nghệ dẫn dắt thị trường.

Giao dịch viên tại Sàn chứng khoán New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)
Giao dịch viên tại Sàn chứng khoán New York, Mỹ. Ảnh: THX/TTXVN

Theo ông Joe Tanious - Chiến lược gia đầu tư cấp cao khu vực Bắc Mỹ tại Northern Trust Asset Management, làn sóng AI đang tạo ra tâm lý sợ bỏ lỡ cơ hội trên thị trường. Nhà đầu tư tin rằng AI sẽ mang lại những thay đổi sâu rộng về năng suất lao động, đặc biệt trong các lĩnh vực như lập trình, phân tích dữ liệu và tự động hóa quy trình làm việc.

Những kỳ vọng này ngày càng được củng cố khi nhiều doanh nghiệp AI bắt đầu chứng minh khả năng tạo ra doanh thu và lợi nhuận thực tế. Anthropic, công ty AI được dự báo sẽ niêm yết trong năm nay, vừa ghi nhận quý đầu tiên có lãi ở cấp độ hoạt động nhờ sự tăng trưởng mạnh của các sản phẩm hỗ trợ lập trình dành cho khách hàng doanh nghiệp.

Doanh nghiệp này cũng vừa hoàn tất vòng gọi vốn mới với mức định giá lên tới 965 tỷ USD, trở thành một trong những công ty tư nhân có giá trị lớn nhất thế giới. Sự thành công của Anthropic được xem là minh chứng cho việc các khoản đầu tư hàng trăm tỷ USD vào AI đang dần mang lại kết quả cụ thể, thay vì chỉ dừng ở kỳ vọng.

Ông Kevin Shea, Chiến lược gia cổ phiếu cấp cao tại BNY Wealth, nhận định thị trường đang bước vào giai đoạn tăng tốc của kỷ nguyên AI với tốc độ tăng trưởng doanh thu vượt xa nhiều chu kỳ công nghệ trước đây.

Dù vậy, các chuyên gia cho rằng đà tăng hiện nay không hoàn toàn xuất phát từ tâm lý đầu cơ. Tính đến cuối tháng 5, các doanh nghiệp thuộc S&P 500 được giao dịch ở mức 22,5 lần lợi nhuận dự kiến. Mức định giá này thực tế thấp hơn đầu năm do tốc độ tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp cao hơn mức tăng của giá cổ phiếu.

Theo ông Jason Pride, Trưởng bộ phận Chiến lược đầu tư và Nghiên cứu tại Glenmede, khoảng 75-80% mức tăng của thị trường trong hai tháng gần đây đến từ các yếu tố nền tảng như kết quả kinh doanh tích cực và triển vọng lợi nhuận của các doanh nghiệp công nghệ hàng đầu.

Tuy nhiên, rủi ro đối với thị trường vẫn hiện hữu. Ông Angelo Kourkafas, Chiến lược gia toàn cầu cấp cao tại Edward Jones, cảnh báo lạm phát có thể tăng nhanh hơn dự kiến nếu giá năng lượng tiếp tục leo thang do căng thẳng địa chính trị hoặc nhu cầu đối với phần cứng AI vượt quá khả năng cung ứng của thị trường.

Trong trường hợp lạm phát tăng mạnh trở lại, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể phải cân nhắc nâng lãi suất. Khi đó, lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm có khả năng tăng lên ngưỡng 5%, tạo áp lực đáng kể lên thị trường chứng khoán.

Dẫu vậy, phần lớn các nhà quản lý quỹ vẫn duy trì quan điểm lạc quan. Tỷ trọng cổ phiếu trong danh mục hiện được giữ ở mức cao hơn thông thường, trong khi lượng tiền mặt nắm giữ đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 2024. Điều này cho thấy giới đầu tư vẫn đang đặt cược vào khả năng AI tiếp tục trở thành động lực tăng trưởng mới của kinh tế Mỹ và thị trường tài chính toàn cầu trong những năm tới.

Tạp chí Doanh Nhân Sài Gòn trân trọng mời doanh nghiệp và người dân dành thời gian THAM GIA KHẢO SÁT “Nhu cầu trải nghiệm và tiêu dùng cuối tuần” nhằm thu thập ý kiến thực tiễn, làm cơ sở xây dựng giải pháp, đề xuất chính sách và phát triển các sản phẩm, dịch vụ mới cho kinh tế cuối tuần tại TP.HCM.

Nguyễn Tùng