Vốn ưu đãi kích hoạt logistics TP.HCM

Hạ lãi suất để kéo dòng vốn vào hạ tầng

Tại hội nghị triển khai chính sách hỗ trợ lãi suất đối với các dự án đầu tư thuộc lĩnh vực logistics trên địa bàn TP.HCM sáng ngày 15/4, cơ chế hỗ trợ đã được làm rõ với trọng tâm là giảm chi phí vốn và thúc đẩy đầu tư vào hạ tầng.

Ông Nguyễn Ngọc Hòa - Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty Đầu tư Tài chính Nhà nước TP.HCM (HFIC), cho biết: “Nghị quyết 98 của Quốc hội đã mở ra cơ chế rất quan trọng để tăng năng lực tài chính cho HFIC. Thành phố được giữ lại nguồn thu từ cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và phần lợi nhuận sau thuế để bổ sung vốn hoạt động, thay vì nộp về Trung ương, qua đó giúp mở rộng quy mô cho vay và đáp ứng tốt hơn nhu cầu đầu tư phát triển của thành phố trong giai đoạn tới”.

Việc giữ lại nguồn lực giúp TP.HCM chủ động hơn trong triển khai các chương trình hỗ trợ quy mô lớn. Trong bối cảnh nhu cầu đầu tư logistics ngày càng cao, đây là yếu tố then chốt để kích hoạt dòng vốn vào hạ tầng.

Ông Hòa cho biết thêm: “Trước đây lĩnh vực logistics chưa nằm trong nhóm ưu tiên hỗ trợ của thành phố nên HFIC gần như chưa có nhiều điều kiện tiếp cận, đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp trong ngành. Tuy nhiên, với định hướng mới, logistics đã được nhận diện là một trong những điểm nghẽn cần tháo gỡ để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế”.

Theo cơ chế hiện hành, doanh nghiệp có thể được hỗ trợ khoảng 50% lãi suất vay, với hạn mức tối đa 200 tỷ đồng mỗi dự án. Phần vốn vượt mức vẫn được xem xét cho vay theo cơ chế thông thường. Với các dự án kho bãi, trung tâm trung chuyển hay hạ tầng vận hành, mức hỗ trợ này giúp giảm đáng kể áp lực tài chính.

Chính sách cũng khuyến khích đầu tư chiều sâu. Những dự án ứng dụng công nghệ tự động hóa, phần mềm quản trị hoặc chuyển đổi phương tiện theo hướng tiết kiệm năng lượng có thể tiếp cận mức hỗ trợ cao hơn. Nếu doanh nghiệp đầu tư nâng cấp hệ thống kho bãi bằng công nghệ tự động hóa, robot, phần mềm quản trị thông minh, hoặc đầu tư các hạng mục tiết kiệm năng lượng, chuyển đổi phương tiện vận tải sang hướng sạch hơn, thì có thể tiếp cận nhóm chính sách với mức hỗ trợ lãi suất lên đến 100%.

Ở góc độ doanh nghiệp, đại diện Công ty Cảng Tân Cảng - Hiệp Phước cho biết nhu cầu vốn trong ngành logistics rất lớn, nhiều dự án có tổng mức đầu tư lên đến hàng nghìn tỷ đồng. Doanh nghiệp đang có kế hoạch mở rộng hoạt động và chuyển đổi mô hình khai thác theo hướng xanh hơn, song vẫn gặp một số vướng mắc khi tiếp cận chính sách.

Một trong những vấn đề được nêu ra là các dự án có yếu tố cổ đông nước ngoài, dù tỷ lệ nhỏ, vẫn có thể gặp khó khi xét điều kiện. Bên cạnh đó, hạn mức hỗ trợ hiện tại chưa đáp ứng đủ nhu cầu của các dự án quy mô lớn. Doanh nghiệp mong muốn chính sách có sự linh hoạt hơn để các dự án đang vận hành hiệu quả vẫn có thể tham gia.

Ông Nguyễn Ngọc Hòa cho rằng, việc áp dụng chính sách cần nhìn vào cấu trúc thực tế của dự án: “Trong trường hợp dự án liên doanh có yếu tố nước ngoài, nếu phần đầu tư và vận hành dịch vụ được thực hiện bởi doanh nghiệp Việt Nam thông qua hợp đồng thuê ngoài, thì doanh nghiệp này hoàn toàn có thể được xem xét hưởng chính sách. Cách tiếp cận này vừa tận dụng được nguồn lực quốc tế, vừa tạo cơ hội phát triển cho doanh nghiệp trong nước”.

Thẩm định theo dự án, không chỉ dựa tài sản

Bên cạnh mức hỗ trợ, cơ chế cho vay của HFIC cũng được làm rõ, với nhiều điểm khác so với ngân hàng thương mại. Ông Nguyễn Quang Thanh - Phó tổng giám đốc HFIC, cho biết cách tiếp cận của đơn vị là đánh giá tổng thể dự án thay vì áp dụng tiêu chí cứng. Ông nhấn mạnh: “Nguyên tắc của chương trình là không đặt ra hạn mức cứng về số dự án mà doanh nghiệp tham gia. Việc xem xét sẽ dựa trên từng hồ sơ cụ thể, gắn với năng lực tài chính, khả năng quản trị và đặc biệt là hiệu quả cũng như khả năng trả nợ của từng dự án, thay vì áp dụng một khuôn mẫu chung”.

Điểm khác biệt nằm ở chỗ HFIC không chỉ nhìn vào tài sản thế chấp như ngân hàng thương mại, mà còn xem xét khả năng tạo dòng tiền và mức độ phù hợp của dự án với định hướng phát triển của thành phố.

Về tài sản bảo đảm, yêu cầu vẫn được duy trì nhưng linh hoạt hơn. Ông Nguyễn Quang Thanh cho biết: “Giá trị tài sản bảo đảm có thể dao động trong khoảng từ 70-100% giá trị khoản vay, tùy thuộc vào tính thanh khoản của tài sản, hiệu quả dự án và uy tín tín dụng của doanh nghiệp. Trong một số trường hợp có dòng tiền tốt, việc đánh giá có thể được điều chỉnh phù hợp” .

Cách tiếp cận này giúp doanh nghiệp giảm áp lực về tài sản, đặc biệt với các dự án lớn cần nhiều vốn đầu tư. Đồng thời, việc đánh giá dựa trên hiệu quả dự án cũng góp phần nâng cao chất lượng tín dụng.

Một điểm đáng chú ý là HFIC có thể tham gia dự án không chỉ với vai trò cho vay mà còn có thể góp vốn. Điều này tạo thêm lựa chọn cho doanh nghiệp trong việc xây dựng cấu trúc tài chính, đặc biệt với các dự án hạ tầng quy mô lớn.

Tuy nhiên, quy trình của HFIC cũng chặt chẽ hơn khi phải qua nhiều bước thẩm định và phối hợp với các cơ quan quản lý. Sau khi thẩm định nội bộ, hồ sơ còn được xem xét bởi các sở ngành để đảm bảo phù hợp với chính sách hỗ trợ của thành phố. Điều này giúp kiểm soát việc sử dụng ngân sách và đảm bảo dự án đi đúng định hướng.

Từ phía doanh nghiệp, bà Kiều Phương - Phó tổng giám đốc Công ty Tân Thanh Container, đặt ra các câu hỏi liên quan đến số lượng dự án được tham gia và yêu cầu tài sản bảo đảm. Đây là những vấn đề thực tế khi doanh nghiệp muốn mở rộng đầu tư trong bối cảnh nhu cầu vốn ngày càng lớn.

Các ý kiến tại hội nghị cho thấy doanh nghiệp đánh giá cao chính sách hỗ trợ lãi suất, đồng thời kỳ vọng có hướng dẫn rõ ràng hơn để triển khai hiệu quả. Với những dự án lớn hoặc có cấu trúc đầu tư phức tạp, việc áp dụng linh hoạt sẽ giúp chính sách đi vào thực tế tốt hơn.

Trong bối cảnh ngành logistics đang tăng trưởng nhanh và giữ vai trò ngày càng quan trọng, chính sách hỗ trợ lãi suất được kỳ vọng sẽ giúp doanh nghiệp giảm chi phí vốn, đẩy nhanh đầu tư và nâng cấp hạ tầng. Về dài hạn, đây sẽ là một trong những nền tảng quan trọng để TP.HCM phát triển logistics theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững.

Thanh Ngân