Quy định mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phí và lệ phí
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 2/2026/NĐ-CP ngày 1/1/2026 quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phí và lệ phí.
Nghị định gồm 4 chương, 30 điều, quy định cụ thể về các hành vi vi phạm hành chính; hình thức, mức xử phạt; biện pháp khắc phục hậu quả; thẩm quyền xử phạt; cũng như việc tổ chức thi hành các biện pháp xử phạt trong lĩnh vực phí và lệ phí.
Theo Nghị định, có 9 nhóm hành vi vi phạm hành chính bị xử phạt, bao gồm: vi phạm quy định về tổ chức thu phí, lệ phí; tự đặt và thu các loại phí, lệ phí; thu phí, lệ phí không đúng mức quy định; vi phạm quy định về miễn, giảm phí, lệ phí; vi phạm nghĩa vụ nộp phí, lệ phí của tổ chức thu; vi phạm trong quản lý, sử dụng phí; vi phạm quy định về công khai chế độ thu phí, lệ phí; vi phạm về lập chứng từ thu phí, lệ phí; và vi phạm quy định về kê khai, nộp phí, lệ phí của người nộp.
Đối với hành vi tự đặt và thu các loại phí, lệ phí, Nghị định quy định mức phạt căn cứ theo số tiền vi phạm. Cụ thể, mức phạt dao động từ 2 - 4 triệu đồng đối với số tiền vi phạm dưới 10 triệu đồng, tăng dần đến mức 80 - 100 triệu đồng đối với hành vi có số tiền vi phạm từ 300 triệu đồng trở lên.
Đối với hành vi thu phí, lệ phí không đúng mức quy định, mức phạt thấp nhất là 1 - 2 triệu đồng khi số tiền vi phạm dưới 10 triệu đồng và cao nhất lên tới 60 - 100 triệu đồng đối với các trường hợp vi phạm từ 300 triệu đồng trở lên.
Ngoài hình thức xử phạt bằng tiền, tổ chức vi phạm còn buộc phải hoàn trả toàn bộ số tiền đã thu trái quy định cho người nộp phí, lệ phí. Trường hợp không xác định được người nộp, toàn bộ số tiền vi phạm phải nộp vào ngân sách nhà nước. Đồng thời, tổ chức vi phạm phải thực hiện đầy đủ trách nhiệm theo quy định của Luật Phí và lệ phí.
Đối với hành vi khai không đúng để được miễn, giảm phí, lệ phí, Nghị định quy định mức phạt bằng 20% số tiền được miễn, giảm sai quy định; mức phạt tối thiểu là 500.000 đồng và tối đa là 50 triệu đồng.
Trong trường hợp miễn, giảm phí, lệ phí không đúng quy định, mức phạt được xác định theo giá trị chênh lệch, dao động từ 500.000 đồng đến 50 triệu đồng tùy mức độ vi phạm. Đồng thời, tổ chức, cá nhân vi phạm buộc phải nộp lại đầy đủ số tiền còn thiếu vào ngân sách nhà nước, bao gồm cả tiền chậm nộp theo quy định của Luật Quản lý thuế; hoặc hoàn trả cho người nộp phí trong trường hợp thu sai.
Nghị định số 2/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, là cơ sở pháp lý quan trọng nhằm tăng cường kỷ cương, minh bạch và hiệu quả trong quản lý, thu – nộp phí và lệ phí.