TP.HCM ban hành chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khu đô thị mới Thủ Thiêm
TP.HCM vừa ban hành chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại Khu đô thị mới (KĐTM) Thủ Thiêm nhằm tháo gỡ những tồn tại kéo dài, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, đồng thời tạo nền tảng ổn định cho quá trình phát triển đô thị bền vững.
Ngày 29/12/2025, UBND TP.HCM tổ chức buổi tiếp xúc với đại diện các hộ dân có khiếu nại, kiến nghị liên quan đến KĐTM Thủ Thiêm. Tại buổi làm việc, lãnh đạo Thành phố thẳng thắn nhìn nhận những hạn chế, thiếu sót trong quá trình triển khai dự án đã được Thanh tra Chính phủ chỉ ra, đồng thời khẳng định quyết tâm khắc phục bằng các giải pháp cụ thể, thực chất. Trọng tâm là việc ban hành Quyết định số 70/2025/QĐ-UBND nhằm điều chỉnh, bổ sung các chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM, trong suốt quá trình triển khai dự án KĐTM Thủ Thiêm, Thành ủy và UBND TP.HCM đã chủ động vận dụng linh hoạt các quy định pháp luật nhằm bảo đảm quyền lợi chính đáng cho người dân bị thu hồi đất.
Trước khi ban hành Quyết định 70, TP.HCM đã áp dụng nhiều chính sách quan trọng như Quyết định 135/2002, Quyết định 123/2006 và Quyết định 06/2009. Các chính sách này được xây dựng phù hợp với điều kiện thị trường tại từng thời kỳ, từng bước điều chỉnh để tiệm cận thực tiễn.
Trong đó, công tác bố trí tái định cư được thực hiện theo nguyên tắc bảo đảm diện tích tương đương tiêu chuẩn được hưởng, không hạn chế số lượng căn hộ hoặc nền đất. Trường hợp diện tích tiêu chuẩn dưới 56m² hoặc đất nông nghiệp sau khi quy đổi theo tỷ lệ 4,5% có diện tích nhỏ hơn 56m² vẫn được mua căn hộ 56m² theo giá tái định cư.
Đối với nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước, ngoài phương án bố trí nhà ở tương đương, người dân có thể lựa chọn nhận hỗ trợ 60% giá trị nhà và 60% giá trị đất. Riêng tại KĐTM Thủ Thiêm, chính sách còn được mở rộng khi người dân được mua căn hộ với mức giảm 700.000 đồng/m² so với giá tái định cư thông thường, hoặc được bố trí nền đất thay cho căn hộ.
Những trường hợp có diện tích sử dụng nhỏ hơn diện tích căn hộ tối thiểu vẫn được bố trí căn hộ lên đến 56m² theo giá tái định cư. Các trường hợp lấn chiếm kênh rạch trước ngày 15/10/1993, dù không đủ điều kiện bồi thường, vẫn được xem xét bố trí chỗ ở; kể cả các trường hợp phát sinh sau thời điểm này nếu không còn nơi ở nào khác cũng được xem xét hỗ trợ.
Trong quá trình triển khai, nhiều tình huống phức tạp đã được TP.HCM xem xét, xử lý linh hoạt như các trường hợp mua bán, chia tách, chuyển mục đích sử dụng đất trước và sau thời điểm cấp giấy chứng nhận; nhà xây dựng không phép nhưng còn tồn tại đến thời điểm di dời; các hộ thuê đất công kinh doanh dọc tuyến đường Lương Định Của.
TP.HCM cũng đã chấp thuận hỗ trợ, bố trí tái định cư cho hàng trăm trường hợp không đủ điều kiện hợp thức hóa nhà ở thuộc sở hữu Nhà nước; đồng thời xem xét bán căn hộ một phòng ngủ tại khu tái định cư 17,3 ha An Phú - Bình Khánh theo giá bảo toàn vốn hoặc cho thuê dài hạn đối với các hộ không còn nơi ở khác.
Bên cạnh đó, nhiều trường hợp khiếu nại đông người liên quan đến ranh quy hoạch, nguồn gốc đất đã được Thành ủy, UBND TP.HCM xem xét theo hướng linh hoạt, bảo đảm hài hòa lợi ích và ổn định xã hội.
Sau thời gian dài thực hiện, TP.HCM đã ban hành Quyết định số 70/2025 nhằm tháo gỡ những bất cập phát sinh do quá trình triển khai kéo dài và sự thay đổi của pháp luật đất đai. Quyết định này điều chỉnh mốc thời điểm tính bồi thường từ ngày 20/12/2001 sang ngày 10/5/2002 - thời điểm ban hành quyết định thu hồi đất.
Chính sách mới cho phép tính hỗ trợ chênh lệch theo diện tích căn hộ quy đổi từ tỷ lệ 4,5% đối với đất nông nghiệp xen kẽ, bảo đảm không thấp hơn mức bồi thường đất nông nghiệp thuần. Các trường hợp bị giải tỏa một phần nhưng không đủ điều kiện tái định cư cũng được hưởng hỗ trợ tương ứng phần diện tích đất ở bị thu hồi.
Đồng thời, Quyết định 70 điều chỉnh tăng mức hỗ trợ nhằm giảm gánh nặng tài chính cho người dân; cho phép bán căn hộ theo giá bảo toàn vốn hoặc cho thuê khấu hao 30 năm đối với các trường hợp chuyển mục đích sử dụng đất sau ngày 10/5/2002.
Đáng chú ý, các hộ trước đây đã nhận tiền hỗ trợ và tự lo chỗ ở nay được tạo điều kiện hoàn trả khoản hỗ trợ để được mua căn hộ tái định cư, qua đó bảo đảm ổn định lâu dài về nơi ở.
Hiện nay, UBND phường An Khánh đang phối hợp với các sở, ngành rà soát hồ sơ, áp dụng chính sách điều chỉnh theo Quyết định 70 nhằm giảm giá mua căn hộ, hỗ trợ người dân sớm hoàn tất thủ tục và ổn định cuộc sống. Sở Nông nghiệp và Môi trường cũng tăng cường nhân lực hỗ trợ địa phương, đồng thời theo dõi sát tiến độ thực hiện, kịp thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh.
Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, từ năm 2018 đến nay, TP.HCM liên tục rà soát, điều chỉnh chính sách theo hướng linh hoạt, nhân văn, nhằm bảo đảm người dân sau di dời có điều kiện sống bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ, đồng thời góp phần ổn định xã hội và thúc đẩy phát triển bền vững Khu đô thị mới Thủ Thiêm.