Bất động sản quý 3: Các phân khúc chưa nhiều điểm sáng
Bất động sản - Ngày đăng : 05:30, 12/11/2020
![]() |
Thị trường văn phòng TP.HCM: Tiếp tục khó khăn
Thị trường văn phòng vẫn tiếp tục gặp khó khăn khi tình hình hoạt động kinh doanh của nhiều doanh nghiệp bị ảnh hưởng do dịch bệnh Covid-19. Thị trường ghi nhận diện tích thực thuê âm trong liên tiếp 9 tháng đầu năm 2020. 31% tổng số giao dịch thực hiện và thu thập bởi CBRE đến từ việc thu hẹp diện tích từ các khách thuê. Những động thái này được dự báo sẽ tiếp diễn cho đến cuối năm nay.
Trong Q3/2020, tỷ lệ trống hạng A được ghi nhận ở mức 11,5%, tăng 3,3 đpt so với cùng kì năm ngoái và giảm nhẹ 0,3 đpt so với quý trước. Những mặt bằng trống do khách thuê thu hẹp diện tích thuê từ Q2/2020 đang dần được hấp thụ trong Q3/2020 từ những khách thuê hiện hữu tại tòa nhà thông qua việc mở rộng và gia hạn hợp đồng thuê. Tỷ lệ trống Hạng B vẫn giữ ở mức ổn định so với quý trước và tăng nhẹ 1,3 đpt so với năm trước, nhờ những nguồn cung mới trong giai đoạn trước (~100.000 m2) dần được hấp thụ.
Trong quý vừa qua, giá thuê hạng A vẫn giữ như quý trước nhưng giảm 5,0% so với cùng kì năm 2019. Mặc dù giá thuê không đổi so với quý trước, chủ nhà vẫn rất linh hoạt trong các điều khoản thuê. Một số chủ nhà đưa ra mức giảm giá chốt lên đến 3-4 USD/m2/tháng so với giá chào cho khách thuê mới.
Các ngành Bảo hiểm, Công nghệ thông tin và bán lẻ, Xuất nhập khẩu, Thương mại điện tử là ba nhóm ngành sôi động nhất trong tất cả các giao dịch theo nhóm ngành được thực hiện và thu thập bởi CBRE trong Q3/2020. Công ty Công nghệ thông tin và Bán lẻ, Xuất nhập khẩu,Thương mại điện tử đến từ Anh, Singapore và Mỹ vẫn tiếp tục mở rộng diện tích trên 500 m2.
Khác với các công ty Bảo hiểm thường đặt văn phòng tại khu vực trung tâm, các công ty Công nghệ và Bán lẻ, Xuất nhập khẩu, Thương mại điện tử có xu hướng ưa chuộng thuê những mặt bằng văn phòng ngoài khu trung tâm vì có nhiều lựa chọn giá thấp hơn cũng như thuận tiện hơn khi di chuyển đến sân bay, nhà kho hoặc cảng. Với việc thuê văn phòng ở khu vực ngoại vi cách trung tâm 3 – 7 km, các khách thuê có thể tiết kiệm từ 10 USD - 20 USD/m2/tháng.
Nguồn cung văn phòng mới vẫn được xây dựng với khoảng 80.000 m2 diện tích cho thuê ngoài dự kiến khai trương vào cuối năm nay. Nguồn cung mới chủ yếu sẽ tập trung ở khu vực phía Đông (Bình Thạnh) và phía Nam (Quận 7). Các tòa nhà mới ở TP.HCM cũng đã chủ động điều chỉnh giảm giá chào thuê từ 1 đến 3 USD/m2/tháng so với giá chào từ Q4/2019 nhằm thu hút khách thuê mới.
Dự kiến vào cuối năm 2020, giá thuê của cả hai phân khúc văn phòng sẽ thấp hơn từ 8% - 10% so với năm 2019 (mức giảm của các nước trong khu vực Châu Á – Thái Bình Dương từ 8% - 15%) và tỷ lệ trống tăng 7-9 đpt do nguồn cung mới vào thị trường và ảnh hưởng của dịch bệnh. Nếu vắc-xin được sản xuất vào cuối năm 2020, giá thuê trong năm 2021 được dự báo sẽ ổn định. Tuy nhiên, nếu vắc-xin được sản xuất trước tháng 6 năm 2021 thì giá thuê có thể sẽ tiếp tục giảm 5% nữa so với năm 2020.
Theo bà Phạm Ngọc Thiên Thanh- Phó giám đốc, BP. Nghiên cứu và Tư vấn, CBRE Việt Nam: “Đại dịch Covid-19 đã định hình lại các xu hướng thị trường khi mà sức mạnh đàm phán giờ đây đang dịch chuyển sang các khách thuê. Thị trường sẽ có nhiều nguồn cung mới ở khu vực ngoài trung tâm với mức giá cạnh tranh hơn. Ngược lại, các chủ nhà cũng tương đối linh hoạt hơn trong những điều khoản thuê. Thêm vào đó, các chủ nhà cũng được tư vấn áp dụng những công cụ giải pháp tối ưu hóa văn phòng để đánh giá điểm mạnh và mặt hạn chế của tòa nhà nhằm chỉnh trang và nâng cấp tài sản”.
Thị trường bán lẻ TP.HCM: Không có dự án mới
Tính đến Quý 3/2020, TP.HCM không có dự án bán lẻ mới, tổng nguồn cung bán lẻ tại TP.HCM đạt 1.046.028 m2.Trong Quý 3/2020, sau thời gian tạm đóng cửa để nâng cấp và tái cơ cấu khách thuê, TTTM Tổng hợp Parkson, Quận 1 mở lại toàn bộ tầng trệt với diện tích 1.700 m2. Tại trung tâm này, bên cạnh cửa hàng flagship của Uniqlo, cửa hàng trải nghiệm của MUJI (thương hiệu đến từ Nhật Bản) cũng đã khai trương và dự tính sẽ khai trương thêm 2.000 m2 tại các tầng trên vào Quý 4/2020.
Tỷ lệ trống trung bình vẫn cao hơn năm trước do các thương hiệu bán lẻ, chủ yếu là thời trang và ăn uống trong nước, trả lại mặt bằng. Tuy nhiên, trong Quý 3/2020, một số diện tích trống đã được lấp đầy. Các dự án có vị trí tốt, chất lượng cũng như quản lý tốt nhanh chóng tìm được khách thuê mới. Một số thương hiệu mới xuất hiện/mở rộng tại khu vực trung tâm như: Hugo Boss, Sandro (TTTM Saigon Centre), Watson, Giordanno (TTTM Vincom Center Đồng Khởi). Khu vực ngoài trung tâm cũng có các cửa hàng lớn chuẩn bị khai trương như hệ thống nhà hàng Haidilao mở rộng thêm tại các dự án lớn như Vincom Center Landmark 81, Parkson Hùng Vương, Nowzone; Uniqlo dự tính khai trương trong Quý 1/2021 tại Vạn Hạnh Mall,v.v Tỷ lệ trống trung bình do đó được cải thiện nhẹ so với quý trước, tương đương 0,3 đpt và 0,2 đpt cho khu Trung Tâm và ngoài Trung tâm (và đạt 1,65% và 13,1% lần lượt cho hai khu vực).
Một số chủ đầu tư vẫn giữ chính sách ưu đãi cho các khách thuê hiện hữu và khách thuê mới, tuy rằng số lượng dự án có chính sách ưu đãi không nhiều như trong đợt Covid-19 hồi đầu năm. Một số hình thức ưu đãi chủ yếu như giảm 50% phí dịch vụ, giảm từ 10-30% giá thuê tùy theo ngành hàng hoặc miễn 100% giá thuê trong thời gian buộc phải đóng cửa vì dịch bệnh như trường hợp của Aeon Mall Bình Tân. Tính đến cuối Quý 3/2020, giá chào thuê cho tầng trệt và tầng một được ghi nhận ở mức 135,4 USD/m2/tháng cho khu trung tâm và 35,8 USD/m2/tháng cho khu ngoài trung tâm, hầu như không thay đổi so với cùng kỳ năm trước.
Các thương hiệu nước ngoài sau một thời gian yên ắng có dấu hiệu quay trở lại tìm hiểu về thị trường Việt Nam. Theo CBRE Việt Nam, hầu hết các thương hiệu mới này tập trung vào mảng mua sắm mang tính trải nghiệm, thời trang thể thao, sức khỏe và sắc đẹp, tức những ngành hàng đang tích cực mở rộng trong vài năm trở lại đây. Theo bà Phạm Ngọc Thiên Thanh, Phó giám đốc, BP. Nghiên cứu và Tư vấn, CBRE Việt Nam: “Thời gian sắp tới, thị trường có thể sẽ đón nhận nhiều thêm các thương hiệu sang trọng gia nhập vào thị trường bên cạnh các thương hiệu nhắm vào dân số trẻ, trung lưu thường thấy trong vài năm trở lại đây.”
Tuy nguồn cung mới dồi dào và rải khắp các khu vực khác nhau của TP.HCM, nguồn cung mới khai trương trong năm 2020 và 2021 sẽ bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19. Dự đoán trong năm 2021, chỉ có một dự án mới khai trương là Socar Shopping Mall tại Quận 2. Từ 2022-2024, hiện có trên 430.000 m2 diện tích bán lẻ đang được triển khai xây dựng hoặc đang lên kế hoạch, với một vài dự án có quy mô tiêu biểu ngoài trung tâm như Vincom Megamall Grand Park (Quận 9 là 48.000 m2), Elite Mall (Quận 8 là 42.000 m2).
Kỳ vọng về việc hoàn thành tuyến Metro Line số 1 vào năm 2022 sẽ làm thay đổi mạnh mẽ mặt bằng giá thuê tại những khu vực gần các trạm metro tương lai. Kế hoạch mở rộng phố đi bộ của TP.HCM, một khi được thực hiện, sẽ thu hút thêm nhiều thương hiệu và tạo nên những thay đổi về cơ cấu ngành hàng tại khu vực trung tâm.
Thị trường căn hộ bán TP.HCM : Căn hộ chào bán vẫn thấp
Trong Quý 3, lượng căn hộ chào bán mới được cải thiện so với quý trước, nhưng nhìn chung tổng lượng căn chào bán trong chín tháng vẫn thấp hơn 57% so với cùng kỳ năm trước.
Với tình hình dịch bệnh bùng phát trở lại tại Việt Nam trong tháng 8 vừa qua, tính chung trong Quý 3 chỉ có bốn dự án được chào bán một phần với 3.964 căn (tăng 141% so với quý trước và giảm 70% so với cùng kỳ năm trước). Trong đó, có 3.552 căn hộ được tiêu thụ (tăng 125% so với quý trước và giảm 73% so với cùng kỳ năm trước). Gần 90% nguồn cung chào bán đến từ giai đoạn tiếp theo của dự án Vinhomes Grand Park có tên là The Origami. Tổng cộng chín tháng đầu năm có 9.214 căn hộ được chào bán từ 17 dự án.
Tất cả các dự án mở bán trong quý này đều nằm tại khu vực được quy hoạch là "Thành phố phía Đông” hay ”Thành phố Thủ Đức” tương lai. Phân khúc cao cấp dẫn đầu thị trường ở cả nguồn cung và số căn bán được trên toàn thị trường lần lượt là 97% và 89%. "
Giá bán trung bình tại thị trường sơ cấp ở mức 1.966 USD/m2, tăng 1% so với quý trước và tăng 6% so với cùng kỳ năm trước. Mức giá tăng nhẹ 1% theo quý vì nguồn cung trong Quý 3 chỉ tập trung ở phân khúc cao cấp và hạng sang. Giá bán tại các phân khúc phần lớn giữ ổn định so với quý trước, tuy nhiên mặt bằng giá hiện tại đã cao hơn 3%-5% so với cùng kỳ năm trước.
Tỷ lệ tiêu thụ các sản phẩm mới trong Quý 3 đạt khoảng 72%, con số này trong năm 2019 đạt trung bình trên 85%. Mức giá cao và tình hình dịch bệnh bùng phát lần hai đã làm giảm lượng quan tâm của người mua giai đoạn này.
Trong chín tháng vừa qua cũng ghi nhận sự phát triển mạnh mẽ của thị trường căn hộ bán Bình Dương. Lượng căn chào bán gần bằng số lượng tại TP.HCM với 8.289 căn từ tám dự án. Thị trường Bình Dương thu hút được sự chú ý của người mua nhờ các dự án có vị trí gần với TP.HCM và việc thành lập hai thành phố mới là Thuận An và Dĩ An trong đầu năm 2020.
Bà Đặng Phương Hằng-Tổng giám đốc Điều hành, CBRE Việt Nam nhận định: ”Trong bối cảnh COVID-19 và tác động lâu dài của vấn đề cấp phép, số lượng dự án mới ngày càng khan hiếm trên thị trường, các chủ đầu tư uy tín có sản phẩm trong giai đoạn này sẽ được thị trường đón nhận tích cực và tên tuổi được đẩy mạnh. Ngoài ra, các dự án tại ”Thành phố Phía Đông” đang là tâm điểm chú ý của thị trường trong thời gian qua sẽ có sức bật mạnh mẽ sau khi dịch bệnh được kiểm soát.”
Dự báo nguồn cung chào bán sẽ được cải thiện dần trong Quý 4/2020 và đạt khoảng 15.000 căn cho cả năm, giảm 43% so với năm 2019. Sản phẩm trung cấp và cao cấp đang chiếm tỷ trọng cao với lượng nhỏ nguồn cung từ phân khúc hạng sang. Về khu vực, phía Đông sẽ tiếp tục là các điểm nóng của thị trường, với nhiều dự án mới tại khu vực Quận 2 và Quận 9.
Giá bán trung bình toàn thị trường trong cả năm 2020 được kỳ vọng tăng 5% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó phân khúc cao cấp và hạng sang được dự báo sẽ có tốc độ tăng trưởng khoảng 3% so với cùng kỳ năm trước. Các dự án trung cấp dự kiến có mức tăng giá khoảng 5% so với cùng kỳ với mức giá đã tăng nhanh trong hai quý đầu năm. Lượng giao dịch dự kiến đạt khoảng 14.000 căn cho cả năm, giảm 52% so với năm 2019, chủ yếu do tác động của đại dịch.
Thị trường bất động sản công nghiệp: Nhu cầu tăng nhưng quỹ đất chưa nhiều
Trong hai năm qua, thị trường bất động sản công nghiệp Việt Nam ghi nhận những diễn biến tích cực với sự tăng trưởng đáng kể về giá thuê và tỷ lệ lấp đầy.
Tỷ lệ lấp đầy bình quân được ghi nhận tại các khu công nghiệp của bốn tỉnh và thành phố công nghiệp trọng điểm miền Nam đạt khoảng 84,5%. Đặc biệt, các khu công nghiệp đang hoạt động ở Bình Dương, Đồng Nai và Long An đều đã đạt tỷ lệ lấp bình quân trên 80%, riêng đối với TP.HCM, tỷ lệ này đã đạt trên 90%.
Tính đến hết Q3/2020, số lượng các khu công nghiệp mới chào thuê đất tại khu vực công nghiệp trọng điểm miền Nam rất hạn chế. Theo ghi nhận của CBRE, khu vực công nghiệp trọng điểm miền Nam chào đón 4 khu công nghiệp mới trong 09 tháng đầu năm 2020. Trong đó, TP.HCM có 1 khu công nghiệp, tỉnh Long An có 2 khu công nghiệp và Đồng Nai có 1 khu công nghiệp. Tổng diện tích đất tự nhiên của các khu công nghiệp mới đạt 1.373,8 ha với nguồn cung đất công nghiệp cho thuê dự kiến ở mức 906 ha.
Theo bà Phạm Ngọc Thiên Thanh- Phó Giám đốc, Bộ phận Nghiên cứu và tư vấn CBRE Việt Nam: “CBRE ghi nhận mức giá chào thuê đất tại một số khu công nghiệp tại TP.HCM, Đồng Nai và Long An tăng từ 20% đến 30% so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, giá chào thuê đất ở mức cao cộng với hai đợt bùng phát dịch Covid-19 tại Việt Nam đã gây ra những khó khăn cho thị trường. Với tình hình đó, chủ đầu tư các khu công nghiệp và nhà xưởng xây sẵn đã đưa ra các biện pháp hỗ trợ khách thuê bao gồm việc giảm giá thuê và phí duy tu hạ tầng cho một số trường hợp (từ 10% đến 30%), cơ cấu lại kỳ hạn thanh toán và miễn tiền thuê cho các doanh nghiệp mới thiết lập nhà xưởng trong thời kỳ dịch bệnh bùng phát. Điều này đã giúp kìm hãm tốc độ tăng trưởng giá chào thuê đất trong Q3/2020 so với quý trước.”
Cùng chịu tác động tiêu cực của đại dịch, thị trường nhà xưởng xây sẵn ghi nhận tốc độ tăng giá thuê chững lại. Giá thuê nhà xưởng xây sẵn vẫn giữ ổn định trong chín tháng đầu năm và so với cùng kỳ năm ngoái do nguồn cung mới dồi dào và hoạt động thuê bị trì hoãn do khách thuê nước ngoài không thực hiện được hoạt động khảo sát thực tế. Nguồn cung nhà xưởng xây sẵn tiếp tục tăng trưởng nhanh ở khu vực công nghiệp trọng điểm ở miền Nam. Dự kiến đến hết năm 2020, tổng diện tích nhà xưởng xây sẵn cho thuê sẽ đạt gần 2,7 triệu m2 (tăng 28,2% so với năm trước) tại các tỉnh và thành phố công nghiệp trọng điểm miền Nam.
Điểm sáng của thị trường bất động sản công nghiệp trong ba quý đầu năm tập trung ở nhu cầu mở rộng khả năng lưu trữ và mạng lưới phân phối của các công ty thương mại điện tử và kho vận. CBRE ghi nhận mức giá chào thuê tại các dự án kho mới của các chủ đầu tư nước ngoài đã tăng 5%-10% so với cùng kỳ năm trước. Đi cùng với đó là nhu cầu tìm kiếm các quỹ đất phát triển cơ sở kho vận tăng cao từ các nhà đầu tư nước ngoài. Xu hướng này được dự báo sẽ tiếp tục chiếm lĩnh nguồn cầu cho thị trường nhà kho xây sẵn và đất công nghiệp kho vận trong thời gian tới. Ngoài ra, các kho lạnh hoặc kho mát cũng đang được xem là các xu hướng phát triển mới của ngành kho vận khi mà mạng lưới buôn bán và phân phối thực phẩm tươi sống mở rộng đáng kể ở cả phương thức trực tuyến và tại các cửa hàng, siêu thị hiện hữu. Ở các khu vực nguồn cung đất công nghiệp hạn chế, mô hình kho cao tầng cũng đã bắt đầu xuất hiện nhằm tạo ra không gian lưu trữ lớn hơn cho nhu cầu của các công ty thương mại điện tử.
Trong lúc giá thuê đất đã đạt mức cao ở các khu công nghiệp có vị trí đắc địa, việc tìm kiếm nguồn cung đất của khách thuê được mở rộng ra các khu vực xa hơn vùng trung tâm công nghiệp hiện hữu. Thêm vào đó, các chủ đầu tư bất động sản công nghiệp đang có những thay đổi trong việc phát triển sản phẩm nhằm thích ứng với tình hình mới. Nổi bật là ứng dụng công nghệ vào quản lý và vận hành nhà xưởng, cung cấp các gói dịch vụ bao gồm pháp lý, nhân sự giúp hỗ trợ khách hàng tiết kiệm thời gian và chi phí trong quá trình thực hiện dự án. Điều này đang dần tạo nên một mô hình phát triển bất động sản công nghiệp mới tại Việt Nam tích hợp giữa cung cấp bất động sản lẫn dịch vụ hỗ trợ đầu tư và quản lý.